Τετάρτη, 19 Νοεμβρίου 2014

ΛΑΚΩΝΙΑ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ




ΚΛΑΡΙΤΕΣ ΚΑΙ ΑΝΤΑΡΤΟΟΜΑΔΕΣ

            Στην Λακωνία είχαμε τους πρώτους κλαρίτες μετά την κατάληψη της Ελλάδος από τον άξονα
            Έτσι είχαμε τους:

Α) Ομάδα Λ Σαραντάκη στο βόρειο Ταΰγετο, αυτοί ήταν οπλισμένοι με όπλα που πέταξαν οι Άγγλοι στην θάλασσα όταν έφευγαν από την Καλαμάτα, τα ανέσυραν, τα καθάρισαν και αυτά αποτελούσαν τον οπλισμό τους, στις αρχές Ιουνίου 1941 κυκλοφόρησαν προκήρυξη προς τον λαό .

Β) Ομάδα  Μιχάλης «μαύρος» Κύπριος στην καταγωγή που δρούσε στον νοτιοδυτικό Ταΰγετο. Η ομάδα αυτή διαλύθηκε μετά από έντονες συγκρούσεις με τους Ιταλούς , ο «μαύρος» προδόθηκε μπλεγμένος σε γυναικοδουλειές , πιάστηκε και εκτελέστηκε.

Γ) Οι ομάδες των Π Μονεδά και του Χονδροκούκη που δρούσαν στη ανατολική Μάνη. Η ομάδα αυτή ήρθε σε σύγκρουση με χωροφύλακες, θα πρέπει να σημειωθεί ότι ήταν οπλισμένοι με κυνηγετικά όπλα, ο Π Μονεδάς σκοτώθηκε από τον θείο του Χονδροκούκη μετά από διαφωνία, ο οποίος μετά πέρασε στον ΕΛΑΣ

Δ) Θα πρέπει να μνημονεύσουμε την ομάδα του Χανιά που δρούσε στην ορεινή Κορινθία. Η δράση τους ήταν σημαντική με συμπλοκές με Ιταλούς και λημέριαζαν στον Χελμό μέχρι την άνοιξη του 1942 που ο Θεόδωρος Χανιάς πιάστηκε με προδοσιά και εκτελέστηκε στην Τρίπολη

            Παράλληλα προς τους κλαρίτες άρχισε να παρουσιάζεται ο πρώτος παράνομος τύπος , την πρώτη «εφημερίδα» με νέα από το Λονδίνο έβγαλε ο Τρύπης και ονομαζόταν «Δελτίο Ειδήσεων» και σύνθημα «ΛΕΥΤΕΡΙΑ Ή ΘΑΝΑΤΟΣ».

            Στα τέλη του Ιουλίου 1941 τραυματίστηκε ο Σωτ Κάστας από Ιταλούς και εξέπνευσε στο νοσοκομείο της Καλαμάτας, κηδεύτηκε στο χωριό Βορδώνια με παρουσία ενόπλων κλαριτών , νεκρολογίες και πατριωτικά τραγούδια.
            Οι χωροφύλακες με προδοσιά έπιασαν τον Γ Χριστάκη, έγινε άκαρπη ένοπλη προσπάθεια απελευθέρωσης, στην σύγκρουση σκοτώθηκε ο κλαρίτης Λάμπρος Σαραντάκης.





ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Οι φυλακές της Ακροναυπλίας.


ΑΚΡΟΝΑΥΠΛΙΩΤΕΣ ΛΑΚΩΝΕΣ

            Στην Ακροναυπλία ήταν κλεισμένοι έντεκα Λάκωνες:

Γεωργ Βρεττάκος
Βασιλ Γιαννόγκωνας
Κυργ Ζενάκος
Κωστ Καράμπελας
Γιαννης Πλακούδας
Βαγ Ρογκάκος
Μιχ Σινάκος
Σωτ Σουκαράς
Πένος Μιχαλέας
Ηλ Μπερκέτης
Θεοδ Φλουτσάκος

Και κάποιοι ακόμα σε άλλες φυλακές.




ΕΑΜ ΛΑΚΩΝΙΑΣ


            Τον Νοέμβρη του 1941 ήρθε στην Σπάρτη αντιπρόσωπος του ΕΑΜ ο δικηγόρος Πολύβιος Ισαριώτης (στέλεχος του Αγροτικού Κόμματος)., και αποφασίστηκε να χωριστεί ο νομός σε τρία τμήματα «Επαρχιακά» που θα υποδιαιρούνταν  σε «τομείς» που θα συμπεριλάμβανε τα χωριά τις «Βάσεις».

Ανώτατο όργανο του ΕΑΜ ήταν η Νομαρχιακή Επιτροπή Λακωνίας (ΝΕΛ), πιο πάνω από την ΝΕΛ ήταν το «Πελοποννησιακό Γραφείο» (ΠΓ) και η κεντρική Επιτροπή του ΕΑΜ .

            Τα πρώτα μέλη της ΝΕΛ ήταν οι Κ Κωστόπουλος (ταγματάρχης), Ευστρ Λυμπερόπουλος (λοχαγός, Χρ Γιαννόπουλος (δικηγόρος), Κωστ Ψυχογιός (καθηγητής), Άγης Μενούτης (συμβολαιογράφος).

            Στα Επαρχιακά γραφεία ήταν :

ΛΑΚΕΔΑΙΜΟΝΟΣ:  Στ Παπαθεοδώρου, Σαρ Καραχάλιος, Νικ Πουλής, Στ Ζέπος, Π Βαρβιτσιώτης.

ΛΙΜΗΡΑΣ: Γ Ναντιώτης, Νικ Ροζάκης, Γκίκας Φράγκος, Αγγ Κουμουτσάκος, Χαρ Αλεξανδράκης.

ΓΥΘΕΙΟΥ – ΟΙΤΥΛΟΥ : Γιαν Λειβάδης, Δημ Κόττης, Κυρ Σολωμός, Χρ Χαλουλάκος, Πετρ Τζανετουλάκος.



 



Προσωπικότητες που εντάχθηκαν στο ΕΑΜ :

Χρ Καρβούνης ( Γιατρός κλινικάρχης)
Αντ Ζερβομπεάκος (Δ/ντης Τραπέζης)
Γεωρ Γιατράκος (Πολιτευτής) εκτελέστηκε στο Μονοδένδρι.
Μελέτιος Καραμπίνης (αρχιμανδρίτης ), με την απελευθέρωση διώχθηκε και πήγε στο Παρίσι, όπου έγινε επίσκοπος Παρισίου.
Διονύσιος Δάφνος (Μητροπολίτης Σπάρτης).
Πετρουλάκηδες (μεγαλοκτηματίες)
Κορίδης (δικαστικός)
Χρύσανθος Δασκαλάκης (Δεσπότης Γυθείου), μετά από πιέσεις απόχώρησε από το ΕΑΜ.
Πλήθος δικηγόρων, τραπεζιτικών κλπ παραγόντων.






ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Καθιστός Επαμεινώνδας Χαρτοκόλλης από το Δυρό Γυθείου. Τον σκότωσαν οι Γερμανοί κατά την επιδρομή στον Καρβελά, στις 6-11-1944. Όρθιος ο Γεώργιος Χαρτοκόλλης δραστήριο μέλος της Αντίστασης, πέθανε από κακουχίες το 1947 


ΤΥΠΟΣ ΚΑΤΟΧΗΣ

«ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΗΣ» εκδιδόταν από την ΝΕΛ από τον Ιανουάριο του 1942 σε ελάχιστα αντίτυπα

«Αγρότης» 1944 Όργανο του Αγροτικού Κόμματος Λακωνίας

 «Δελτιο Ειδησεων» έβγαινε στην Τρύπη.

«Δελτιο Ειδησεων» έβγαινε στο Γύθειο. Από τους αδελφούς Α και Μ Κόττη από το φθινόπωρο του 1941 μέχρι τον Μάιο του 1942.

«ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ» κυκλοφόρησε από το 1944 μέχρι το Φεβρουάριο του 1946.

»Αλήθεια» 1943-1944 Όργανο του Κ.Κ.Ε. Λακωνίας από το 1943 μ΄3χρι το 1945.

»Αλληλεγγύη» 1944-1946 Όργανο της Εθνικής Αλληλεγγύης Λακωνίας

»Εθνική Δράση» 1942-1946 Όργανο του Ε.Α.Μ. Λακωνίας από το 1942 μέχρι το 1946

»Ημερήσια Νέα Πάρνωνα»

»Καθημερινά Νέα» 1942 - 1943 Βόρειος Ταϋγετος

»Λεύτερα Νιάτα» 1943-1944 Όργανο  Ε.Π.Ο.Ν. Λακωνίας

»Μαχητής» 1943-1944  Βόρεια Λακωνία

»Νίκη» 1942 Μάνη

«Οδηγίες προς τον Αγρότη» 1941 Σπάρτη (ήταν έκδοση των κύκλων του Κ.Κ.Ε.)

»Λαοκρατία και Σοσιαλισμός» 1943 Ζούπαινα , (διαφωτιστικό φυλλάδιο του Κ.Κ.Ε.)

»Η Λαϊκή Δημοκρατία» και «Ο Λαός της Λακωνίας» , 1944 , Ζούπαινα (διαφωτιστικό φυλλάδιο)



ΑΠΟΣΤΟΛΕΣ ΑΠΟ Μ ΑΝΑΤΟΛΗ


Τον Ιούνη του 1942 σε όρμο της Χάιφα αποβιβάστηκαν τέσσερις άγγλοι «δάσκαλοι» της παράνομης διαβίωσης, οι  «δάσκαλοι» έκαναν σοβαρά λάθη. 








ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Ι Τσιγάντε.



Στις 31/7/1942 έφτασε από Μ Ανατολή μια αποστολή του Γ Τσιγάντε που ήρθε με το υποβρύχιο «Πρωτεύς» στο Νύφι της Μάνης. Με τους  Π Ρογκάκο – Κουμαντάρη, Β Ζακυνθινό (είχε φοιτήση σε σχολή κατασκόπων στην Μ Ανατολή), Σπ Κώστη (αστυνομικός), Φ Μανολόπουλος, Ι Μωραλιτης (ασυρματιστής), Κ ρούσος (ασυρματιστής), Δ Γυφτόπουλος, Μιλ Γιαννακόπουλος (μέλος της αγγλικής STC 102). H συγκρότηση  της ομάδας έγινε στην Αίγυπτο από τον Σκωτσέζο πράκτορα της ιντέλιτζενς σέρβις Τομ Μπώμαν που είχε ζήσει στην Αθήνα σαν επιχειρηματίας μαρμάρων και ήταν στενός φίλος του Μανιαδάκη. Η αποστολή αποτελείτο από 9 άτομα και είχε μαζί της 3 ασυρμάτους, 1500κιλά τρόφιμα και ποτά, 3 τόμιγκαν, 2 πιστόλια φωτοβολίδος αρκετές σφαίρες και χειροβομβίδες, 12.250 χρυσές λίρες. Οι λεπτομέρειες αποβίβασης και οι σύνδεσμοι που χρησιμοποιήθηκαν  είναι γνωστά αλλά αποτελούν λεπτομέρεια που δεν αφορά την παρούσα εργασία.

 Ήρθαν σε επαφή με το ΕΑΜ και προσπάθησαν να εξαγοράσουν στελέχη του. Στις 11/8 η ομάδα χωρισμένη σε δύο υποομάδες αναχώρησε για Πειραιά. Το ένα από τα δύο καΐκια της αποστολής το «Αγία Βαρβάρα» προδόθηκε και οι Ιταλικές αρχές του Γυθείου έστειλε μήνυμα  στον Πειραιά, ο Λεωτσάκος στο λιμάνι πέταξε τις χειροβομβίδες και τους ασυρμάτους και άραξε, οι Ιταλοί τους συνέλαβαν και τους έστειλε στο Γύθειο, ο μηχανικός Καραμπουντούκ βασανίστηκε χωρίς να πει τίποτα απάνθρωπα (ζει σήμερα σακάτης στο Κερατσίνι). Το άλλο καΐκι του Κούλη Σιδέρη έφτασε  στην Φρεατίδα και με δωροδοκία πέρασε τον έλεγχο. Η ομάδα Τσιγάντε έκανε ένα πολύ σοβαρό λάθος σκόρπιζε απλόχερα λίρες , κανσέρβες, σοκολάτε κλπ είδη και γρήγορα άρχισαν να σχολιάζονται από τον πληθυσμό. Μια από τις αποστολές ήταν η ανατίναξη του Ισθμού της Κορίνθου, αλλά με ποιους θα την έκανε; Με τους πολιτικάντηδες που ήρθε σε επαφή; (οι άγγλοι φάνηκαν πιο ανοικτομάτηδες στην περίπτωση του Γοργοποτάμου). Ο Τσιγάντε σαν αντικουμουνιστής  αρνήθηκε συνεργασία με το ΕΑΜ .  






ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Άγγλοι σύνδεσμοι της SOE 133 με αντάρτες του ΕΛΑΣ Πελοποννήσου.


Το Μάρτη του 1943 αποβιβάστηκε στην Μονεμβάσια ο Κρητικός υπολοχαγός Γ Ταβερναράκης με τον ασυρματιστή Αλ Γαρδέλη.

Την ίδια εποχή πήγε στην Ήπειρο και μετά ήρθε στην Πελοπόννησο με 2.000 λίρες ο ανθυπολοχαγός Ζαχ Μήνης για να φτιάξει αντάρτικο, απέτυχε και ο ΕΛΑΣ τον έφερε σε επαφή με τον Άγγλο πράκτορα Ριντ.

Τον Απρίλη του 1943 στην Μονεμβάσια παρουσιάστηκε ο σμηνίας Χαμπέτης.

Τον  ίδιο μήνα έπεσε με αλεξίπτωτο στις «Λίμνες» Ταΰγετου οι αξιωματικοί Κόκκινος και Κουρκουτάς, ο δεύτερος προδόθηκε στους Ιταλούς από τον δάσκαλο Πετρόπουλο και ο πρώτος φυγαδεύτηκε από το ΕΑΜ.

20 Μαΐου 1943 έπεσε στον Πάρνωνα ο Άγγλος ταγματάρχης Χέριγκτον με ένα ασυρματιστή και δύο ακόμα, ο ένα εξ αυτών κατά την πτώση σκοτώθηκε.

Την ίδια εποχή αποβιβάστηκε στην Μονεμβάσια ο λοχαγός Αργείτης με χρυσές λίρες με στόχ την δολοφονία στελεχών του ΕΑΜ.

Τον Ιούλη του 1943 έπεσε ο Σκωτσέζος λοχαγός Φρέυζερ με ασυρματιστή και τον ανθυπασπιστή Δ Γυφτόπουλο. Έφυγάν προς συνάντηση του ταγματάρχη Μ Βαζαίου στην Κορινθία. (ο οποίος όμως είχε προσχωρήσει στον ΕΛΑΣ).




 


ΠΡΩΤΕΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΙΑΚΕΣ ΠΡΑΞΕΙΣ



            Τον Ιούνιο του 1942 βγήκε διαταγή φορολογίας της «δεκάτης», οι ΕΑΜικές οργανώσεις ξεσήκωσαν τον κόσμο κατά του χαρατσιού της γερμανόδουλης κυβερνήσεως των Αθηνών, και έγιναν παλλαικές διαμαρτυρίες, στη Λάγια οι Ιταλοί συλλάβανε τους Μ Κωστάκη, Ν Μπερδέση, Θ Γιατράκο, Δρ Βουγιουκλάκη σαν πρωταιτίους.

Στ μέσα του 1942 το ΕΑΜ Λακωνίας είχε αρκετά ισχυρές οργανώσεις, ήδη είχαν οργανωθεί όπως και στην λοιπή Ελλάδα επισιτιστικές οργανώσεις.








ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : John Mellor Stevens (γεννήθηκε 07.11.1913. πέθανε 28.10.1973). Από το Νοέμβριο του 1941 ως το 1944 ήταν απεσπασμένος στη Δύναμη SOE 133 και ανεξάρτητος, υπεύθυνος της Περιοχής 5 (Πελοπόννησος).


ΟΙ ΠΛΗΓΕΣ ΤΗΣ ΛΑΚΩΝΙΑΣ


1η Η ζωοκλοπή ήταν μέγα  πρόβλημα της περιοχής, μια ομάδα εξ αυτών των ζωοκλεπτών ονομαζόταν «διακονιάρης» και ήταν ο φόβος και τρόμος της περιοχής, λόγω της μη υπάρξεως αντικειμένου κλοπής η συμμορία αυτή μετεξελίχθηκε σε ληστρική.


2η Μέγα πρόβλημα ήταν οι Ιταλορουφιάνοι, οι οποίοι περιφερόντουσαν στα χωρία βιάζοντας και κλέβοντας πτωχούς ανθρώπους υπό την απειλή ότι θα τους καταδώσουν στους Ιταλούς εξασφάλιζαν την σιωπή τους, επειδή όμως δεν υπήρχε ακόμα αντάρτικο στην περιοχή το ΕΑΜ οργάνωσε «Μαχητικές Ομάδες» με στόχο την ξεκαθαρίσει των δύο αυτών πληγών της περιοχής, δουλειά δύσκολη . Ωστόσο οι «Μαχητικές Ομάδες» αποτέλεσαν τους πυρήνες του ΕΛΑΣ.


Οι  «Μαχητικές Ομάδες» εξόντωσαν τους Ιταλορουφιάνους, πιο συγκεκριμένα:

Έξω από την Σπάρτη εκτελέστηκε ο Βοίδης  Μαυρομιχάλης.
Στη Σκάλα εκτελέστηκε ο Βασιλακάκης.
Στην Φράγκα ο Στομπόλης .
Στο Λιμένι Αερόπολης ο «Λιλής» (Ηλ Μαυρομιχάλης).
Στο Γεράκι ο «Δερβίσης» (Κοζομπόλης) και οι Γκιουλέας Τσαούσης, Βαλαβάνης.

Το ίδιο τέλος είχαν και οι ζωοκλέφτες.

Μια από τις πρώτες ενέργειες του ΕΑΜ ήταν στις 18/12/1942 κατά την οποία Γερμανοί και Έλληνες υπό τον Δ/ντη της αγροτράπεζας Στ Πετρούλα στο χωριό Αράχωβα του Πάρνωνα φόρτωσαν κλεμμένες από τα χωριά  πατάτες σε αυτοκίνητο, 5 ΕΑΜίτες με περίστροφα συμπλάκηκαν και σκοτώθηκε ο διερμηνέας Θαν Τσαρδίκος και πήραν πίσω τις πατάτες, οι 5 έφυγαν αμέσως στο βουνό μαζί με καμιά 10 καμιά ακόμα άνδρες, την άλλη ημέρα 1500 Ιταλοί με πυροβολικό έζωσαν το χωριό, στην δύναμη αυτή συμμετείχε ο νομάρχης, ο εισαγγελέας, ο διοικητής χωροφυλακής με κάμποσους άνδρες, φυσικά όπως είπα οι πρωταίτιοι ήταν ήδη στο βουνό, το χωριό κάηκε αφού πρωτα λεηλατήθηκε.

 
 

Το Φεβρουάριο του 1943 αποφασίστηκε η συγκρότηση ΕΛΑΣ στο βουνά της Λακωνίας, πρώτη ανταρτοομάδα ήταν αυτή του Λεβεντάκη που όρκισε ο εκπρόσωπος του ΕΑΜ  Φ Μπαξεβανάκης «Λευτέρη».


Αργότερα η ομάδα αυτή χωρίστηκε στην ομάδα Δριβαλιάρη – Γιαννόπουλου που έδρασε στην Τριφυλία, την ομάδα του Κανελλόπουλου – Κούτρη  που έδρασε στον Ταΰγετο και  την ομάδα Λεβεντάκη που έδρασε τον Πάρνωνα.



ΜΑΧΗ ΣΤΟ ΧΩΡΙΟ ΚΟΣΜΑ

Οι Ιταλοί καραμπινιέροι της Κυνουρίας συνέλαβαν τραυματία στο χωριό Καστάνιτσα Άγγλο ασυρματιστή που τραυματίστηκε κατά την πτώση του με αλεξίπτωτο πιάσανε και τον γιατρό Ν Μάστορη που τον περιέθαλπε καθώς και ένα ακόμα Άγγλο, η ομάδα Μεβεντάκη – Λάτση κτύπησε τους Ιταλούς  και λευτέρωσε τους κρατουμένους, στις 27/7/1943 ο αρχιαστυνόμος Φεστούτσιο  εξεστράτεψε με διλοχία μελανοχιτώνων και καραμπινιέρων βαριά όπλα και πολλά μουλάρια για να συλλάβει τους αντάρτες, στον Πάρνωνα οι αντάρτες τον περίμεναν, στο χωριό Κοσμά 36 ΕΛΑΣίτες  και 20 πολίτες με δίκαννα έστησαν ενέδρα, μετά την μάχη οι Ιταλοί είχαν 86 νεκρούς μεταξύ των οποίων και ο Φεστούτσιο, 30 τραυματίες και 48 αιχμαλώτους, τα λάφυρα που απεκόμισαν οι αντάρτες ήταν ένας βαρύς όλμος, με 70 βλήματα, ένα πολυβόλο, 12 οπλοπολυβόλα, 6 αυτόματα, 170 ατομικά όπλα και πιστόλια, δύο ασύρματοι σφαίρες και χειροβομβίδες, ο ΕΛΑΣ είχε τραυματίες και ένα νεκρό πολίτη που σκοτώθηκε από κρυμμένο Ιταλό την άλλη μέρα όταν πήγε για πλιάτσικο στο πεδίο της μάχης.






ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Επαιτειακός εορτασμός της μάχης στο χωριό  Κοσμά.



Μετά αυτή την μάχη και με τα λάφυρα που συναπεκόμισε ο ΕΛΑΣ  η δύναμή του ανήλθε σε 300  μαχητές.


            Μετά την μάχη αυτή κάθε κίνηση των Ιταλών γινόταν με μεγάλη προσοχή και σαν πρώτο μέτρο ήταν να αποσύρουν όλες τις φρουρές από τα διάφορα χωριά της Λακωνίας.



ΜΑΧΗ ΑΡΤΕΜΗΣΙΑΣ

Στις 4/8/1943 οι αντάρτες κτύπησαν εχθρική βάση με εργοστάσιο ξυλείας στην Αρτεμησία Αλαγονίας που το φρουρούσαν 200 Ιταλοί στρατιώτες  με 8 πολυβολεία, οι αντάρτες διέθεσαν 110 άνδρες και η μάχη κράτησε 8 ώρες, οι Ιταλοί είχαν  6 νεκρούς 10 τραυματίες και 41 αιχμαλώτους, ο ΕΛΑΣ είχε ένα νεκρό τον Γιωργο Λιανούρη από την Λογγάστρα, συναπεκομηθηκαν  63 ΤΟΥΦΈΚΙΑ, 25 περίστροφα, 3 οπλοπολυβόλα, 300 χειροβομβίδες, 25.000 φυσίγγια, 38 Ιταλικά αυτοκίνητα FIAT, 100 ρόδες, 40.000 κυβικά ξυλείας, 60 σακιά αλεύρι  και ζάχαρη, 150 κουβέρτες, 73 στρατιωτικές στολές.








ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Αριστερά ο αντάρτης του 4ου Λόχου του Β Τάγματος του 8ου Συντάγματος ΕΛΑΣ Λακωνίας Γιώργος Γρηγοράκος από τον Καρβελά Γυθείου. Δίπλα του ο αντάρτης του ίδιου λόχου Χαρίλαος Πετροπουλάκης από το Γύθειο. 



Μετά τα δύο αυτά κτυπήματα το ΕΑΜ Λακωνίας αριθμούσε 20.000 μέλη.



ΑΝΤΙ ΕΑΜΙΚΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΕΙΣ

«ΕΝΩΣΙΣ ΒΑΣΙΛΟΦΡΟΝΩΝ ΑΓΩΝΙΣΤΩΝ » (ΕΒΑ) με αρχηγό το Ν Βαρβιτσιώτη.

«ΑΝΤΙΚΟΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΣΠΑΡΤΗΣ» (Χ) με αρχηγούς και μέλη Παπαδαίους, Ζερβέα, Σταθάκο, Κατσούλη, Νικολόπουλο, Καργάκο κλπ

«ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΤΩΤΕΡΩΝ ΑΞΙΩΜΑΤΙΚΩΝ» (ΟΚΑ) με αρχηγούς και μέλη τους Καραγιαννάκο, Σακελαριάδη, Καλιμόπουλο.

«ΑΝΤΙΚΟΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ» με έδρα τους Μολάους.

«ΕΠΙΤΕΛΙΚΟ ΓΡΑΦΕΙΟ» με έδρα την Μέσα Μάνη και αρχηγό τον ταγματάρχη Ψαλιδάκο και μέλη τον λοχαγό Κουράκο, ανθ/στή Μουρκογιάννη. Μετέπειτα αυτή η οργάνωση μετονομάστηκε σε « ΕΘΝΙΚΙΣΤΙΚΗ ΕΝΩΣΙΣ ΑΝΤΙΚΟΜΟΥΝΙΣΤΙΚΟΥ ΑΓΩΝΟΣ ΚΑΙ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΕΩΣ»

Στο Γύθειο στις αρχές του Μάρτίου 1943 με πρωτοβουλία του Ν Δεμέστιχα έγινε σύσκεψη αξιωματικών με στόχο την διάλυση του ΕΛΑΣ, από την σύσκεψη αυτή βγήκε η οργάνωση «ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΣΤΡΑΤΟΣ» (ΕΣ), στις 15/6/1943 οι Άγγλοι έριξαν όπλα στην περιοχή Λογγανίκος του Ταΰγετου και η δύναμη του ΕΣ ξεπέρασε τους 400 ενόπλους. Σε νέα σύσκεψη τον Ιούνη (22-23) του 1943 υπήρξε διαφωνία στον ΕΣ και πολλοί προσεχώρησαν στον ΕΛΑΣ

Η πιο αξιόλογη από όλες ήταν η ΟΚΑ με δράση στους αξιωματικούς οι λοιπές είχαν πολύ περιορισμένο αριθμό μελών με μόνη εκστρατεία κατά του ΕΑΜ, μέλη τους έγιναν μασκοφόροι υπηρέτες των Γερμανών και μετά εντάχτηκαν στα Τάγματα ασφαλείας.





ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Μοιρολόι του Πάνου Κατσαρέα
Oχτώμιση χιλιόμετρα έξω απο το Γεράκι,
ενέδρα είχαν οι Βούλγαροι και χτύπησαν τ'αμάξι.

Σκοτώσανε το λοχαγό το πρώτο παλληκάρι,
τον Κατσαρέα λοχαγό της Μάνης το καμάρι.

Σκοτώσανε τον αρχηγό και Κούλη Παπαδάκο
τον Πιερρακάκηοδηγό κι ακόλουθο τον Σκάλκο.

Ένα πουλάκι επέταξε μέσα απο το Γεράκι,
με πληγωμένη την καρδιά και έτοιμο να κλάψει.

Στην Σκάλα κάνει κολατσιό,στο Γύθειο μεσημέρι
και μες στο δόλιο Οίτυλο φέρνει κακό χαμπέρι.

Δεν κελαιδούσε σαν πουλί,μηδέ και σαν αηδόνι
μον έλεγε ανθρωπινά το τι το βαλαντώνει.

Για ειδές καιρό που διάλεξε ο χάρος να με πάρει
τώρα που ανθίζουν τα κλαδιά και βγάζει η γης χορτάρι.

Θέτε κλαριά ανθίσετε θέλετε μην ανθίσετε,
το άνθος που μας πήρανε δεν θα το ξαναδείτε.

Δεν έρχετε άλλη φορά στον ίσκιο σας να κάτσει
και τα χρυσά του άρματα ψηλά να τα κρεμάσει.

Τον γενναίων τ'άρματα,του ήρωα τα ρούχα
είναι κειμήλια ατίμητα και ιστορία πλούσια.

Δεν πρέπει να δωρίζουνται,δεν πρέπει να πωλιούνται.
Μον πρέπει τους στης εκκλησιάς την πόρτα να κρεμιούνται.

Να τρώει η σκουριά το σίδερο και ο σκόρος τα γαλόνια
και ο θρύλος τους να ακούγεται και να κρατά αιώνια. 


ΔΙΑΘΡΩΣΗ ΤΑΓΜΑΤΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΛΑΚΩΝΙΑ


1.     ΟΡΓΑΝΩΣΗ Χ . ΑΡΧΗΓΟΣ ΚΟΝΤΟΒΟΥΝΗΣΙΟΣ

2.ΤΑΓΜΑΤΑ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ. Λ.ΒΡΕΤΤΑΚΟΣ :

ΣΥΝΘΕΣΗ ΤΟΥ ΤΑΓΜΑΤΟΣ
           1)Αρχηγός Βρεττάκος Λεωνίδας Δημητρίου 2) υπαρχηγός  Ζερβέας Βενιζέλος Θεοδώρου 3) Στρατιωτικός Σύμβουλος και Διοικητής Αμύνης Μυστρά Ταγματάρχης Κωστόπουλος Κωνσταντίνος 4) Διοικητής Τάγματος Δεμέστιχος Παναγιώτης.

    1ος Λόχος Μυστρά  δύναμις 170 ανδρών Διοικητής Αν/γός Μόνιμος Περιβολιότης Γεώργιος - υπ/τής Δημητρακάκης Δημήτριος χρέη διμοιριτών εκτελούσαν κατ’ αρχάς έφεδροι υπαξιωματικοί.

    2ος Λόχος Σπάρτης  δύναμις 160 ανδρών Διοικητής μόνιμος Λοχαγός Τσόμπος Ιωάννης διμοιρίται α) Έφεδρος λοχαγός Χαραλαμπόπουλος Μιχαήλ β) έφεδρος αν/γός Πολυμενάκος Σταύρος γ) έφεδρος αν/γός Σαμπράκος Κ. δ) έφεδρος Αν/γός Πρόκος Δημήτριος.

    3ος Λόχος Μαγούλας  δύναμις 160 ανδρών Διοικητής μόνιμος αν/γός Βένος  ................. φονευθείς άμα τη συγκροτήσει του λόχου υπό των κομμουνιστών εις νυκτερινήν επίθεσιν, την Διοίκησιν ανέλαβεν ο μόνιμος αν/γός Ψυχογυιός Ανάργυρος και μετέπειτα και τούτου τραυματισθέντος σοβαρώς ο έφεδρος Αν/γός Βαλασάκος α) διμοιρίας έφεδρος αν/στής Νικολακάκος Θεόδωρος β) Μενούτης Γεώργιος Αν/γός εξ απονομής γ) έφεδρος Αν/γός Σκαρλατίνης Γεώργιος.





ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Του Γιάννη Παυλάκου
Στο Μονοδένδρι στο βουνό ειν' ο Παυλάκος με στρατό
μ΄όλη του την ομάδα, βρίσκει μια νέα σε μια πλαγιάδα.

Γεια σου χαρά Λυγερή και με τη στάνη σου μαζί.
Καλώς όρισες Παυλάκο Γιάννη με τους λεβέντες σου απ΄ την Μάνη.

Για εγκρινά μας βλαχοπούλα αν είσαι γνήσια Ελληνοπούλα.
Γνήσια είμαι και ειλικρινής,τι θέλεις Γιάννη να μας πεις;

Για εγρινέ μας ειλικρινά αν ειν' αντάρτες στα βουνά;
Φοβάμαι Γιάννη να μαρτυρήσω γιατί το ξέρω πως δεν θα ζήσω.

Για της πατρίδας την τιμή βάλε και νιάτα και ζωή.
Εχτές περάσαν στο χωριό ο Τούντας με τον Σφακιανό.

Για σένα λέγανε Παυλάκο Γιάννη,για σένα κρένανε αυτοί οι ρουφιάνοι.
Λέγαν να σε μεθύσουνε και να σ'αποκοιμήσουνε.

Πες τους θα τους κοιμήσω εγώ,θα τους χτυπήσω στο Σταυρό.
Θε να περάσουνε όλοι οι ρουφιάνοι απ' του Παυλάκου το γιαταγάνι.


    4ος Λόχος Σκλαβοχωρίου - Ανωγείων δύναμις 140 ανδρών Διοικητής Κατσαρέας Παν. μόνιμος Αν/γός: Διμοιρίται : Κωτσόπουλος Θεμ. μόνιμος Αν/γός Λ. Παπαδής. Ανθυπασπιστής.

    5ος Λόχος Γυθείου Δύναμις 150 διοικητής μόνιμος Αν/γός Καραδημητρόπουλος Αλέξανδρος. Διμοιρίτης εξ απονομής Αν/γός Σκλαβόλιας Σταύρος έφεδρος υπολοχαγός Λειβάδης Ιωάννης.  Ο λόχος ούτος κατά τον μήνα Σεπτέμβριον 1943 συνεκροτήθη εις το 2ον Τάγμα ασφαλείας Λακωνίας και πρώτος Δ/τής του ετοποθετήθη ο έφεδρος εκ μονίμων Ταγματάρχης Παπαλεκάκος Κυριάκος. Τούτον αντικατέστησε μετά πάροδον ενός μηνός και πλέον ο μόνιμος Ταγματάρχης Παπαδόπουλος Διονύσιος ενετάχθησαν δε εις το Τάγμα τούτο και άλλοι έφεδροι και μόνιμοι αξιωματικοί καταστάν ούτω λίαν αξιόμαχον.

    Τέλος εις το Τάγμα Σπάρτης συνεκροτήθη ευθύς εξ αρχής μικρόν επιτελείον με δύναμιν 50 ανδρών. Εις τούτο υπηρετούσαν οι κάτωθι, αξιωματικοί:Στρατιωτικής Δικαιοσύνης 1) έφεδρος Λοχαγός Γεράσιμος Παναγιώτης 2) έφεδρος υπολοχαγός Τσιριγώτης Πέτρος 3) έφεδρος Ανθ/γός Θεοδωρόπουλος Αριστείδης 4) Δικηγόρος Κυρούσης Νικίας. Ούτοι επιλαμβάνοντο πάσης υποθέσεως δικαστικής φύσεως και ελέγχου πληροφοριών.

    Γραφείον πληροφοριών Τούτο αναθέσαμεν εις τον Δικηγόρον Παπαδόπουλο Μιχαήλ και τον ανθυπασπιστήν χωρ/κής Βελαχουτάκον Ηλίαν.

    Γραφείον διαχειρήσεως και προμηθειών. Τούτο ανετέθη εις τον εκ των ιδρυτών του Τάγματος κ. Παπαδάκον Λεωνίδαν με τον βαθμόν Ανθ/γού.

    Γραφείον Προπαγάνδας Τούτο  ανεθέσαμεν εις τον έφεδρον Ανθ/γόν Γριβάκον Αλέξανδρον, κατακρεουργηθέντα εις Μυστράν κατά την διάλυσιν του Τάγματος.

    Υπηρεσία υγειονομικής περιθάλψεως με τους ιατρούς:  αρχίατρον Βλαχάκην Διονύσιον, ιατρόν Χατζάκον Ηλίαν, Γούτον Δημήτριον Χαρίδαν Μιχαήλ, Κοσσονάκην Σπύρον, Κων/νον Ιατρού με πλήρες Νοσοκομείον Κλινικήν την Κλινική Μανακάκη λίαν πατριωτικώς προσφερθείσαν Υπηρεσίαν Υλικών με προϊστάμενον τον έφεδρον υπολ/γόν Δασκαλάκην Φιλήμονα και Αποθήκην Τροφήμων με διαχειριστήν τον έδεφρον Ανθυπολοχαγόν - Γεωπόνον Λιναρδάκην Παναγιώτην και τέλος φρουραρχείον με επί κεφαλής τον υπαρχηγόν κ. Ζερβέαν Βενιζέλον με βοηθόν του τον έφεδρον Ανθ/γόν Μαυροειδήν Σπύρον. Εις την υπηρεσίαν του φρουραρχείου προσεκολλήθη και η ομάς Ασφαλείας και Κρούσεως υπό τους Λοχίας Παπαδάκον Λεωνίδαν του Γεωργίου Ζερβέαν Πέτρον και Ρουμελιώτην Αδαμάντιον. Διοικητήν της ομάδος ταύτης ετοποθετήσαμεν ως και υπασπιστήν μας τον και βοηθόν του Φρουράρχου Ανθ/γόν Μαυροειδήν Σπύρον, η δυναμικότης, η αντίληψις, ευτολμία και η ταχύτης περί την εκτέλεσιν των καθηκόντων του υπήρξεν ανευ προηγουμένου. Εν ταύτω δεν περαλείψαμεν να συγκροτήσωμεν και Λέσχην αξιωματικών εις ην σισιτούντο άπαντες οι αξιωματικοί υπό την επίβλεψιν του εφέδρου Ανθ/γού και Δικηγόρου Παχύγιαννη Κων/νον.

    Ούτω κατά τα τέλη του μηνός Νοεμβρίου 1943, είχεν συγκροτηθή μία αξιόμαχος δύναμις Ελλήνων πατριωτών προς υπεράσπισιν της ζωής και της περιουσίας των καταπιεζομένων, εκτελουμένων ή ληστευομένων Λακώνων. Η δύναμις των Ταγμάτων Ασφαλείας Λακωνίας (Σπάρτης - Γυθείου) ηύξανε καθ’ ημέραν διά της προσελεύσεως αθρόως εθελοντών εξ όλης της Λακωνίας, Μεσσηνίας, Αρκαδίας κλπ. και η προώθησις τμημάτων μας εγένετο ολίγον κατ’ ολίγον εις την ύπαιθρον Λακωνίαν και μεγάλα τμήματα των επαρχιών Λακεδαίμονος και Γυθείου απηλευθερούντο εκ της κατοχής του Κ.Κ.Ε. 
      


 



    Το ηθικόν των τε αξιωματικών και ανδρών ήτο άριστον, η πειθαρχία παρά τας αντιξόους περιστάσεις, πλην ελαχίστων εξαιρέσεων, αρκετά καλή και η συγκρότησις των υπηρεσιών του Τάγματος αρκούντως αποδοτική. Τότε, τέλος Δεκεμβρίου 1943 εις ειδικήν συγκέντρωσιν της δυνάμεως του Τάγματος, εξεδώσαμεν την κάτωθι ημερήσιαν Διαταγή και όλοι εδώσαμεν τον παρατιθέμενον όρκον.


3.ΤΑΓΜΑ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΑΡΕΟΠΟΛΗΣ. ΛΟΧΑΓΟΣ ΠΑΝΟΣ ΚΑΤΣΑΡΕΑΣ


4.ΕΑΟΚ ΛΑΚΩΝΙΑΣ. ΙΔΡΥΤΗΣ ΛΟΧΑΓΟΣ ΠΑΝΟΣ ΚΑΤΣΑΡΕΑΣ ΚΑΙ ΟΜΑΔΑΡΧΕΣ.ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΥΛΑΚΟΣ,ΚΩΣΤΑΣ ΜΠΑΘΡΕΛΛΟΣ,ΣΤΑΜΑΤΗΣ ΓΟΥΔΗΣ,ΣΤΑΥΡΟΣ ΓΕΡΑΚΑΡΗΣ.





ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΚΑΤΣΑΡΕΑ

 Ο Αετός της Μάνης


Ο Πάνος Κατσαρέας οργάνωσε και εδημιούργησε τις ομάδας των Λακώνων εθνικιστών. Η ένοπλος αυτή στρατιωτική οργάνωση έδρασε δυναμικά και κατάφερε καίρια πλήγματα κατά την εποχή εκείνη που το Κράτος ήταν ανίκανο και δεν είχε την δύναμη να αντιμετωπίσει τους κομμουνιστές

Ο Πάνος Κατσαρέας με σύνθημα του ήταν «Όλα για την Ελλάδα μας». Η δολοφονία του Πάνου Κατσαρέα συντάραξε ολόκληρο την Μάνη, ήταν γεννημένος για αρχηγός, η παλληκαριά του τους εγοήτευε, η ομορφιά του τους επέβαλε τον σεβασμό και το χαμόγελο του εσαγήνευε όλες τις γυναίκες.


Μετά τον θάνατον του Κατσαρέα, η φωτογραφία του κρεμάστηκε παντού, στα καφενεία, στα  γραφεία, στα φαρμακεία, τα παιδιά τον τραγουδούσαν στους δρόμους και στους τοίχους ήταν γραμμένοι οι όρκοι με μεγάλα γράμματα που έβγαιναν από την καρδιά του λαού της Μάνης.


<< Είσαι πάντα μαζί μας Πάνο >>

<<Όσο χρόνια και να περάσουν από τον θάνατο σου θα σαι μαζί μας>>

<<Όλα για την Ελλάδα μας Πάνο >>


Τα παλικάρια, οι γυναίκες, οι γέροι ,τα παιδιά της Μάνης μιλούσε όλοι με τον ίδιο τρόπο για τον Κατσαρέα. Τον λάτρευαν και πίστευαν όλοι ότι ζει ακόμη ανάμεσα τους. Όλοι μετά τον θάνατον του διηγούντο συγκινητικές ιστορίες από τους αγώνες του, από τα αστεία του, και το χιούμορ του.




ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ: Ο Ιωάννης Ράλλης ενθαρρύνει μικτό απόσπασμα από αξιωματικούς της Ειδικής Ασφάλειας, αστυφύλακες και Ταγματασφαλήτες.




Η ΠΡΩΤΗ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ ΜΕ ΤΟ ΕΑΜ

Την Κυριακή 12/8/1943 πάρθηκε απόφαση να κτυπηθούν δυνάμεις του ΕΛΑΣ. Στο δάσος της Βασιλικής υπήρχε δύναμη του ΕΛΑΣ 50 ανδρών με επικεφαλής τον ίλαρχο Ηλ Καραμούζη και μια άλλη μς 22 άνδρες με τον ανθυπολοχαγό Προκοπίδη και Κυβέλο. Υπό την υποκίνηση του ΕΑΜ 300 χωρικοί με χωνιά πλησίασαν το στρατόπεδο του ΕΣ και ζητούσαν να συμφιλιωθούν οι αντιστασιακές οργανώσεις. Οι άνδρες του Βρεττάκου απάντησαν με ριπές, οι ΕΑΜίτες απάντησαν με βρισιές και κατάρες, μερικοί άνδρες του ΕΣ εγκατέλειψαν οπλισμό και έφυγαν, ακολούθησε σύγκρουση και διαλύθηκε ο ΕΣ της Βασιλικής.


Ο ΕΛΑΣ έπιασε 85 αιχμαλώτους, δεν υπήρξαν θύματα από κανένα στρατόπεδο.


Ακολούθησε και δεύτερη συμπλοκή ΕΛΑΣ και ΕΣ  που σκοτώθηκαν δύο άνδρες του ΕΣ οι Σακελαριάδης και Λιαράκος, ο Βρεττάκος αποσύρθηκε με 30 άνδρες στην χαράδρα των Τσεριών του Ταΰγετου.


Μετά την σύγκρουση της Βασιλικής στην Σπάρτη δημιουργήθηκε «ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ» που συμμετείχαν άνθρωποι που θα εκτελούσαν ΕΑΜ ίτες όπως ο λοχαγός  Γιαν Τσόμπος, ο ανθυπίλαρχος Βαγγ Σκάλκος ο οποίος δολοφόνησε τον καθηγητή Κλέαρχο Κουρούνη, ο Τηλ Βρεττάκος που σκότωσε τον φοιτητή Ηλ Ντέρο, άλλοι που δολοφονήθηκαν ή υπέστησαν τις συνέπειες των πρώτων εμφυλιακών ενεργειών του ΕΣ  ήταν :
Στα Ανώγεια ο Ηλ Τζανέτος
Στο Γύθειο Μ Κόττης
Στα Άλυκα  ο Γ Μουρκογιάννης συνέλαβε τον Βας Παναγάκο.


Στο Διρράχι  που ήταν ισχυρή βάση του ΕΣ με 650 ενόπλους οι άγγλοι προμήθευαν διαρκώς όπλα με αποτέλεσμα να πληθαίνει ο αριθμός των ενόπλων του ΕΣ, αρχηγός αυτών ήταν ο συνταγματάρχης Γιαννακόπουλος που έβγαζε προκηρύξεις «..προς τον Ελληνικό λαό…», εδώ θα πρέπει να σημειωθεί ότι ο Γιαννακόπουλος  ήταν έντιμος αξιωματικός και δημοκρατικός, οι άγγλοι εκμεταλλεύτηκαν την διάθεση του για αρχηγεία και εξουσία και τον παρότρυναν με αποτέλεσμα με τις διακηρύξεις του να γίνει γραφικός., μια από αυτές έλεγε «….  Προς απάσας τας Αρχάς του κράτους, Νομάρχας και Δημάρχους της κωμοπόλεως Δημητσάνης…»


Ο ΕΛΑΣ έστειλε τον λοχαγό Τάσο Αναστασόπουλο στο Διρράχι να ζητήσει από την συμμαχική αποστολή όπλα, πήρε διαβεβαιώσεις και αόριστες υποσχέσεις..






ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Πιέρος Πετροπουλάκης Στρατηγός Διοικητής Ταξιαρχίας του ΕΛΑΣ στον Μοριά και πρώτος Στρατιωτικός Διοικητής του ΕΛΑΣ Λακωνίας. 


ΡΙΨΕΙΣ ΠΟΛΕΜΟΦΟΔΙΩΝ

Στις 8/8/1943 η ΣΜΑ θα έκανε ρίψεις πολεμοφοδίων στα Πηγάδια Ταΰγετου, παρευρίσκοντο  350 άνδρες του ΕΣ και 20 ΕΛΑΣίτες, η ρίψη δεν έγινε αλλά πραγματοποιήθηκε σύλληψη των ΕΛΑΣιτών από τον ΕΣ, σε διαμαρτυρία του ΕΑΜίτη Κασσά προς τον Γιαννακόπουλο, ο δεύτερος έδειξε περιφρονητική συμπεριφορά και τον επετίμησε που του απηύθυνε  τον λόγο χωρίς να σταθεί «σε άψογον στάσιν προσοχής». 


Στην πορεία ο ΕΣ συνάντησε ομάδα 30 ανδρών του ΕΛΑΣ και επακολούθησε σύγκρουση για 2 ώρες ο ΕΛΑΣ διέσπασε τον κλοιό και συμπτύχθηκε με 20 τραυματίες και ένα νεκρό τον ανθυπολοχαγό Γιαν Ρουμελιώτη, στην συνέχεια ο ΕΣ συνάντησε την ομάδα του Γιαν  Καλιάνη που δεν ήξερε τι είχε διαδραματιστεί εν τω μεταξύ, ο ΕΣ έστησε ενέδρα και εξόντωσε την ομάδα, ο ΕΛΑΣ είχε 22 νεκρούς, συνολικά από αυτή την υπόθεση ο ΕΛΑΣ είχε 23 νεκρούς, 22 τραυματίες και 15 αιχμαλώτους ο ΕΣ είχε 3 τραυματίες.

Η απάντηση από τον ΕΛΑΣ  δόθηκε όταν αιχμαλωτίστηκε δύναμη  70 ανδρών υπό τον Οδ Ζαμπούρο και την αιχμαλώτιση της ομάδας του Λεβεντάκη Κονταλώνη.



 


ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Η περίφημη δημοσίευση με τις ευχαριστείες του Φύρερ.


ΣΥΜΦΩΝΟ ΔΙΡΡΑΧΙΟΥ


            Εν τω μεταξύ ο Διον Παπαδόγκωνας είχε υπογράψει σύμφωνο "φιλίας και συνεργασίας" με τον Ιταλό διοικητή Ντόρια Ντομένικο, και ανέφερε στο σύμφωνο και το όνομα του Γιαννακόπουλου ότι θα συνεργαζόταν με τα στρατεύματα κατοχής για την διάλυση του ΕΑΜ – ΕΛΑΣ.


Ο Γιαννακόπουλος ήταν ένας τίμιος και δημοκράτης αξιωματικός και την 25-8-1943 έβγαλε προκήρυξη που καταδίκαζε τον Διον Παπαδόγκωνα, ταυτόχρονα ζήτησε συνθηκολόγηση με τον ΕΛΑΣ, ο οποίος αμέσως απεδέχτηκε.


            Έτσι στις 28/8/1943 στο χωριό Σιάμος υπογράφτηκε συμφωνία που έμεινε γνωστή σαν «Σύμφωνο του Διρραχίου», την συμφωνία υπέγραψαν :

Από τον ΕΛΑΣ οι Ωρίωνας ( Ι Μιχαλόπουλος), Ακρίτας ( Ι Φράγκος)
Από τον ΕΣ οι Αθ Γιαννακόπουλος και Στ Νικολόπουλος.

Συμφωνήθηκε να αποκηρυχθεί ο Παπαδόγκωνας και στο μέλλον ο Γιαννακόπουλος θα ενεργούσε εξ  ονόματος του λαού και όχι «εν ονόματι του βασιλέως», ο Γιαννακόπουλος  και μετά την κατοχή θα αρνηθεί την πραξικοπηματική επαναφορά του βασιλιά. 

Στο κοινό γλέντι που έγινε οι αντάρτες ΕΛΑΣ και ΕΣ διασκέδασαν αδελφωμένοι αφού πρώτα είχαν αποχωρήσει 20 αντάρτες του ΕΣ. Την συμφωνία αυτή πολέμησαν Νομάρχης Καλαμάτας Περρωτής, ο υπολοχαγός Ταβερναράκης και άλλοι, ο Γιαννακόπουλος μετά από αυτές τις συναντήσεις αποχώρησε και ιδιώτευσε στην Καλαμάτα, αφήνοντας αντικαταστάτη του το Βρεττάκο στον ΕΣ.


Έτσι ο Βρεττάκος πια δεν έκρυβε την έχθρα του προς τον ΕΛΑΣ, ο Ταβερναράκης ζήτησε να σπάσει η συμφωνία, άλλο που δεν ήθελε ο φιλόδοξος ίλαρχος. Κάποιοι από τον ΕΣ ειδοποίησαν τον Ακρίτα για το μακελιό που ετοίμαζε ο Βρεττάκος.


            Την  28 προς 29//1943 ο Βρεττάκος με 200 έφυγε κρυφά από το Δυρράχι και πέρασε στην Μεγαλόπολη σπάζοντας την συμφωνία, κάποιοι αξιωματικοί του ΕΣ πέρασαν στον ΕΛΑΣ όπως οι Νικολόπουλος, Καρδάσης, Ροζάκης, Καραγιαννάκος Κοτσώνης, Μπασακίδης κα. Ο ΕΣ δεν κτύπησε ΠΟΤΕ και ΠΟΥΘΕΝΑ τους κατακτητές τον ΕΛΑΣ πολέμησε, στην πορεία του που κράτησε 28 ημέρες συνάντησε 4 φορές τους Γερμανούς και τους συμπεριφέρθηκε σαν φίλος και συνεργάτης.


Στο χωριό Βαγγού Μεγαλουπόλεως (4-10-1943) το ΕΑΜ αγνοόντας την διάσπαση καλωσόρισε τον ίλαρχο με ψητά αρνιά, ο άρχηγός του ΕΣ είπε «ευχαριστώ» και μετά εκτέλεσε τα μέλη του ΕΑΜ Ηλ Μιχαλόπουλο, Νικ Χρόνη, Κωστ Γιαννακούρα.


Στη Λογγάστρα εκτέλεσε τον φοιτητή Ηλ Ντέρο, Γερμανούς δεν πολέμησε.

Στις 21/12/1943 η Γερμανική διοίκηση το τάγμα «ΛΕΩΝΙΔΑΣ» του Βρεττάκου χαρακτηρίστηκε τμήμα της μονάδας 40028 του Γερμανικού στρατού και έδωσαν όρκο προς τους Γερμανούς.



ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Διον Παπαδόγκωνας.


ΜΑΧΕΣ ΤΟΥ ΕΛΑΣ ΜΑΙΟ ΜΕ ΟΚΤΩΒΡΙΟ 1943



Μάχη της Καστάνιτσας (15-5-1943).

Μάχη στο Γεράκι 11-7-1943 (18 Ιταλοί νεκροί , νεκρός ο αξιωματικός του ΕΛΑΣ Στ Μανωλάκος).

Μάχη στον Κοσμά 27-7-1943 (86 Ιταλοί νεκροί, 30 τραυματίες και πολλοί αιχμάλωτοι, λάδυρα 170 αραβίδες, 6 αυτόματα, 12 οπλοπολυβόλα, ένα βαρύ πολυβόλο, ένας ομαδικός όλμος με 70 βλήματα, 2 ασύρματοι λοιπά πυρομαχικά).

Μάχη στην Αρτεμησία 4-8-1943.

Όλες οι πιο πάνω έγιναν κατά των Ιταλών.

Μάχη Άρνα 6-9-1943  στην μάχη πήρε μέρος Γερμανικό τάνκ ο Σωτ Μπουτσικάρης με ομάδα από 28 ΕΛΑΣίτες έστησε ενέδρα με αποτέλεσα 15 Γερμανούς νεκρούς, ο ΕΛΑΣ είχε νεκρούς τους Μανιάτες  Ν Χριστάκο, Π Γουλάκο και Λ Λιακάκο η  μάχη κράτησε 2 ώρες και ήταν η πρώτη σύγκρουση με τους Γερμανούς.

Μάχη στου Παπά την βρύση  14-9-1943 κτυπήθηκε φάλαγγα 7 αυτοκινήτων που πήγαινε από Γύθειο στην Σπάρτη, σκοτώθηκαν 8 Γερμανοί και συνελήφθηκαν 5.

Μάχη Μυστρά 18-10-1943 στην μάχη αυτή σκοτώθηκαν 4 ΤΑσφαλίτες και οι Δ Παπαγιαννάκος και Γ Κωστάκης από τον ΕΛΑΣ.

Μάχη στη Βίγλα  18-10-1943 στην μάχη αυτή κάηκαν 2 Γερμανικά αυτοκίνητα και σκοτώθηκαν 20 χιτλερικοί.

Μάχη Μακρυνάρα Μολάων 18-10-1943.

Οι μάχες αυτές έγιναν κατά των Γερμανών.





ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Στο χωριό Κοσμά έγινε μια από τις σημαντικότερες μάχες, στις 27-7-1943.


Την ίδια περίοδο ο διοικητής ΕΣ όπου έβρισκε Γερμανούς και Ιταλούς αντάλλασσε χειραψίες με τους αντίστοιχους διοικητές.

Στη Βυτίνα με την βοήθεια του γερμανομαθή αξιωματικού Σπ Μαυροειδή ο ίλαρχος πλησίασε τον διοικητή χιτλερικού τμήματος και μετά από θερμή χειραψία του παρέδωσε το πιστόλι του και τον πληροφόρησε ότι βρίσκεται κυκλωμένος από αντάρτες έτοιμους να τον εξοντώσουν, οι Γερμανοί αμέσως τα μάζεψαν και έφυγαν.

Στα Τρόπαια μάλιστα που έγινε συνάντηση Βρεττάκου και Γερμανών, οι Γερμανοί απέδωσαν τιμές στην σημαία του ΕΣ!!!!!

Στα δε Κατσουλιά Γορτυνίας οι χιτλερικοί έκαναν το τραπέζι στον ίλαρχο και τους άνδρες του!!!!!

Στις 26/10/1943 ο Βρεττάκος μπήκε στην Παλαιόχωρα και έβγαλε λόγο στους χωρικούς, το απόγευμα στο χωριό μπήκαν Γερμανοί με τον Φρούραρχο Καλαμάτας, τον Νομάρχη Περρώτη και αποσταλμένους του Παπαδόγκωνα, τότε οι χωρικοί είδαν έκπληκτοι αγκαλιάσματα και χαιρετούρες, οι δε Γερμανοί άφησαν κιβώτια με πυρομαχικά στον «αντάρτη» Βρεττάκο και έφυγαν. Την 27/10/1943 ο ΕΛΑΣ επιτέθηκε στο χωριό και ακολούθησε μάχη για 18 ώρες, οι άντρες του ΕΣ οχυρωμένοι σε σπίτια αντιστάθηκε, όλη την ώρα έριχνε φωτοβολίδες ζητώντας βοήθεια από τους Γερμανούς της Καλαμάτας, αυτή η βοήθεια δεν έφτασε!!!!

Την άλλη μέρα ο ίλαρχος τραυματισμένος στο στήθος έπεσε στα χέρια του ΕΛΑΣ και σε λίγες μέρες πέθανε παρά τις προσπάθειες με γιατρούς να τον θεραπεύσουν, σε ερωτήσεις γιατί τάχθηκε κατά του ΕΛΑΣ είπε ότι έπεσε  θύμα σε «σκοτεινές δυνάμεις», πολλές φορές πριν να εκπνεύσει είπε «άτιμη Αγγλία».

Αυτά τα γεγονότα είναι επιβεβαιωμένα και από αντιΕΑΜικές πηγές.

Σχετικά ο Αρ Μπουλούκος έγραψε στον «Εθνικό Κήρυκα» στις 15-12-1961 ότι ο τραυματίας Βρεττάκος «…έτυχε περιποιήσεως και περιθάλψεως από τους νικητάς του» και στην συνέχεια παραθέτει διάλογο του ίλαρχου με τον Ηλ Καραμούζη:
-        Δέχεσαι ένα τσιγάρο από έναν κομμουνιστή;
-        Το δέχομαι. Δέχεσαι έναν αναπτήρα ενθύμιον από έναν αγνό Έλληνα;
Και ο Καραμούζης πήρε τον αναπτήρα….

ΕΛΑΣ ΛΑΚΩΝΙΑΣ


            Ο ΕΛΑΣ Λακωνίας ήταν το 8ο Σύνταγμα από την δράση του κυρίεψε 2.000 ατομικά όπλα, 4 μικρά κανόνια με χιλιάδες οβίδες και διέθετε 1.800 μαχητές και πάνω από 3.000 στον εφεδρικό ΕΛΑΣ.




ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Συνταγματάρχης Σπύρος Τσικλητήρας. Τρίτος διοικητής του 8ου Συντάγματος ΕΛΑΣ Λακωνίας.  


            Μερικά από τα επιτεύγματά του ήταν :
-        Η ματαίωση αποστολής Ελλήνων στα Γερμανικά εργοστάσια.

-        Διέσωσε την παραγωγή των αγροτών (στάρι, λάδι βαμβάκι κλπ).

-        Πραγματοποίησε όλες τις αποστολές που ανατέθηκαν από το ΣΜΑ.

-        Εξοντώθηκαν (νεκροί και τραυματίες) 1.000 Γερμανοί και Ιταλοί .

-        Συνελήφθηκαν 300 αιχμάλωτοι.

-        Κτυπήθηκαν συνεργάτες των κατακτητών.

-        9-9-1943 με την συνθηκολόγηση των Ιταλών πραγματοποιήθηκαν οι πιο κάτω ενέργειες αφοπλισμού Ιταλών. Ο εφεδρικός ΕΛΑΣ Σπάρτης αφόπλισε Ιταλούς αστυνομικούς και πήρε 20 αραβίδες κλπ οπλισμό.

-        Ο Ανδρ Τσαπατσάρης αξιωματικός χωροφυλακής (εφδροΕΛΑΣίτης) αφόπλισε την φρουρά του ταχυδρομείου στην συμπλοκή σκοτώθηκε ένας Ιταλός μελανοχίτωνας.

-        Αφοπλίστηκε Ιταλική φρουρά φυλακίων και ελευθερώθηκαν 13 γυναίκες και 38 άνδρες κρατούμενοι.

-        Η χωροφυλακή Σπάρτης παρέδωσε τον οπλισμό της στον ΕΛΑΣ και διαλύθηκε.

-        Στο Γύθειο ο Αν Κοττής σε συνεννόηση με τον Νικ Βιτσιλόγιαννη που ήταν Δ/ντής φυλακών και την σύμφωνη γνώμη του Μηνακάκη απελευθέρωσε κρατούμενους και τους φυγάδεψε στο βουνό.


-        10/9/1943 οι Ιταλοί του Ακροταινάρου υποχρεώθηκαν να εγκαταλείψουν όλα τα εφόδια τους και κάτω από δραματικές συνθήκες να αποπλεύσουν προς ασφαλέστερα μέρη.

-        11/9/1943 ο ΕΛΑΣ και ο ΕΛΑΝ αφόπλισε 240 Ιταλούς και 8 αξιωματικούς αποκόμισαν πλούσιο πολεμικό υλικό.

        Η διοικήσεις των τμημάτων του ΕΛΑΣ  ήταν  τριμελείς :

-Στρατιωτικός διοικητής
-Πολιτικός καθοδηγητής με στόχο την επαφή με το ΕΑΜ  (η θέση αυτή κατργήθηκε από την ΠΕΕΑ)
-Καπετάνιος υπεύθυνος στρατολογίας και επιμελητείας, υπεύθυνος για την ψυχαγωγία, το ηθικό και το ήθος των πολεμιστών αλλά και τις σχέσεις με τον λαό ήταν η «μάνα του αντάρτη».




ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Από αριστερά ο τέταρτος σε σειρά διοικητής  του 8ου Συντάγματος ΕΛΑΣ Λακωνίας  Σωτήρης Ρουμπέας και δίπλα του ο καπετάνιος Χριστόφορος Κώνστας από την Άρνα Γυθείου. 


ΜΑΧΗ ΣΤΟ ΜΟΝΟΔΕΝΔΡΙ


            Στις 25-11-1943 δύο διμοιρίες του ΕΛΑΣ με τον Παρ Λεβεντάκη και τον Θοδ Πρεκεζέ κτύπησαν Γερμανική φάλαγγα.

            Η μάχη γίνηκε αφού φάνηκαν 4 στρατιωτικά αυτοκίνητα που κατέβαιναν από την Αρκαδία προς Σπάρτη, ο ΕΛΑΣ άνοιξε πυρ με αποτέλεσμα να καταστραφού πλήρως τα 3 αυτοκίνητα και να σκοτωθούν 18 Γερμανοί μεταξύ των οποίων και 3 αξιωματικοί, ο ΕΛΑΣ είχε έναν τραυματία.

            Την άλλη ημέρα οι Χιτλερικοί εκτέλεσαν 118 κρατούμενους στον τόπο σύγκρουσης, οι κρατούμενοι ήταν όλοι οργανωμένοι στην ΕΠΟΝ και το ΕΑΜ, οι εκτελεσθέντες δεν επιλέχτηκαν στην τύχη αλλά με βάση καταλόγων, τώρα μπαίνει το ερώτημα ποιοι έδωσαν στους Γερμανούς τα ονόματα; 

Ποιοί γνώριζαν τα στελέχη του ΕΑΜ; 
Ποιοι ήταν οι μασκοφόροι που γύριζαν την νύκτα της 23/10/1943 και έδειχναν τα σπίτια των Σπαρτιατών ;




ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ:  Αντισυνταγματάρχης Ηλίας Κονδύλης ο δεύτερος σε σειρά διοικητής  του 8ου Συντάγματος ΕΛΑΣ Λακωνίας. 




ΜΑΧΕΣ


            Στις 29/11/1943 ομάδα ανταρτών με τον ανθυπολοχαγό Δημ Προκοπίδη χτύπησε Γερμανικό αυτοκίνητα με ΤΑσφαλίτες, χωρίς θύματα.

Στις 2/12/1943 στην γέφυρα Απηδιάς το 3ο τάγμα του ΕΛΑΣ με 45 άνδρες υπό τον υπολοχαγό Γιάν Μακρή θα κτυπούσε τη γέφυρα άλλο τμήμα έστησε ενέδρα για να εμποδίσει βοήθεια από Γύθειο και Σπάρτη και ένα τρίτο έστησε ενέδρα για να εμποδίσει βοήθεια από Μολάους, μια διμοιρία θα έμπαινε στην πόλη μόλις θα έβγαινε η δύναμη για ενίσχυση στην Απηδιά.

Στους Μολάους ήταν 80 Γερμανοί και ΤΑσφαλίτες.
Στις 6 πμ εξοντώθηκε η φρουρά της γέφυρας σκοτώθηκαν 34 Γερμανοί και πιάστηκαν 2 αιχμάλωτοι, κυριεύτηκαν 25 μάουζερ2 βαριά πολυβόλα, 3 μυδράλια, 5 μαρσίπ, 3 τρομπλόν, 1 ομαδικός όλμος, 4 πιστόλια και πυρομαχικά, ο ΕΛΑΣ είχε ένα νεκρό και δύο τραυματίες.

Το τμήμα που ενέδρευε προς Γύθειο Σπάρτη κτύπησε και κατάφερε να καταστρέψει 4 αυτοκίνητα και να σκοτωθούν 9 Γερμανοί, η διμοιρία από τους Μολάους απέτυχε διότι έγιναν αντιληπτοί από ΤΑ σφαλίτες και ειδοποίησαν τους Γερμανούς, έτσι οι Γερμανοί αντί να πάνε στην Απιδιά άρχισαν να βάλουν κατά των ανταρτών με όλμους πολυβόλα, πυροβολικό και με την βοήθεια 2 αεροπλάνων, έτσι η διμοιρία υποχώρησε χωρίς απώλειες μόνο ο αντάρτης μπάρμπα Λιας ( Ηλ Κορίνης) πιάστηκε βαριά τραυματισμένος και κρεμάστηκε ετοιμοθάνατος από τους ΤΑσφαλίτες.

Μάχη στη Φράγκα στις 3/12/1943 στο δρόμο Γύθειο Αερόπολις ομάδα του ΕΛΑΣ κτύπησε αυτοκίνητο η μάχη κράτησε μια ώρα, οι Γερμανοί είχαν 17 νεκρούς και ένα αιχμάλωτο, κυριεύτηκε οπλισμός, το αυτοκίνητο που καταστράφηκε είναι ακόμα ο σκελετός του στο ρέμα δίπλα στην άσφαλτο.

Μάχη στα Κονάκια στις 9/12/1943 διμοιρία του ΕΛΑΣ με επικεφαλής τον ανθυπολοχαγό Σωτ Μπουτσικάρη, δέχτηκε αιφνιδιαστική επιδρομή των Γερμανών, στην μάχη ο Μήτσος Μαμάκος στην προσπάθεια να περισυνελάξει λάφυρα τραυματίστηκε στον πισινό , καθηλώθηκε ο Μαμάκος όταν οι Γερμανοί έφτασαν σε απόσταση 12 μέτρων άρχισε να πυροβολεί και σκότωσε Γερμανούς, κατάφερε να διασωθεί πληγωμένος και το βράδυ ενώ τον είχαν για νεκρό παρουσιάστηκε αιμοραγών με 3 μάουζερ και σφαίρες, στην μάχη σκοτώθηκαν 15 Γερμανοί .






Μάχη στο Λίμπερδο   - Ψαθάκια  στις 11 και 12 Δεκεμνβρίου 1943 δύναμη Γερμανών και ΤΑσφαλιτών από το Γύθειο έκαναν επιχειρήσεις, ο λόχος του Ηλ Καραμούζη έδωσε 5 ωρη μάχη και τους ανάγκασε σε υποχώρηση με 8 Γερμανούς νεκρούς και ένα ΤΑ σφαλίτη, ο ΕΛΑΣ είχε 2 νεκρούς τους Γ Γιδάκο και τον Ιταλό αντιφασίστα Τζιοβάνι που σκοτώθηκε πολεμόντας πάνω σε βελανιδιά.

Μάχη στο σχολείο Σπάρτης 17-12- 1943.

Μάχη στο Σκλαβοχώρι 19/12/1943.

Μάχη στο Λογγάκι 20/12/1943.

Μάχη του Μυστρά 22/12/1943 ο ΕΛΑΣ υποχρεώθηκε σε υποχώρηση και οι ΤΑσφαλίτες σε αντίποινα έκαψαν 90 σπίτιαστο χωριό Τρύπη.

Μάχη Γυθείου 23 και 24/12/1943.

Μάχη στη Συκιά 26/12/1943.

Μάχη στο Μαλέα 26/12/1943 ομάδα του ΕΛΑΝ βύθισε γερμανικό πλοιάριο εντοπισμού υποβρυχίων 8 Γερμανοί πλνίγηκαν.

Μάχη στους Μολάους 28/12/1943, δύναμη του 8ου συντάγματος του ΕΛΑΣ και μετά από 4ωρη μάχη έπιασαν 400 συνεργάτες των Γερμανών οι 370 αφέθηκαν ελεύθεροι, οι 30 που κατηγορούντο για βαρύτατα εγκλήματα και βιασμούς κρατήθηκαν.

Μάχη στο Αλεποχώρι 29/12/1943.

Μάχη Σπετσών 29/12/1943 ο ΕΛΑΝ Μονεμβάσιας βύθισε στις Σπέτσες γερμανικό ιστιοφόρο που μετέφερε πολεμικό υλικό στον Πειραιά, πνίγηκαν 15 γερμανοί.

Μάχη στο Αλάιμπεη 2/1/1944.

Μάχη στο Σκλαβοχώρι 7/1/1944 με Ταγματασφαλίτες.

Εκαθαριστηκές επιχειρήσεις στον Πάρνωνα από 8.000 Γερμανούς και Ταγματασφαλίτες, τεράστιες ζημιές στα χωριά. Από τις 9/1/1944.






ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Σμήναρχος Δώρος Βασταρδής ο πρώτος σε σειρά διοικητής  του 8ου Συντάγματος ΕΛΑΣ Λακωνίας.


Μάχη στο Λογκανίκο 10/1/1944.

Μάχη καρέα Μάνης 11/1/1943.

Μάχη στον Κοσμά 21 και 22/1/1944 οι Γερμανοί μετά την μάχη έκαψαν 500 σπίτια.
23/1/1944 ο ΕΛΑΝ κυρίευσε γερμανική βενζινάκατο και σκότωσε 4 γερμανούς.

Μάχη στα Κονάκια 19/2/1944 με Ταγματασφαλίτες που πλατσιλογούσαν τα χωριά, μετά την μάχη πιάστηκαν πλήθος από ζώα που είχαν κλαπεί και επεστράφησαν στους ιδιοκτήτες τους συγκεκριμένα ένα κοπάδι πρόβατα, 10 βόδια, 14 μουλάρια και άλογα κλπ στην μάχη σκοτώθηκε ο αντάρτης Μαν Μανταλάκη.

Μάχη Ζελίνα 25/2/1944.

Μάχη Μπαρδούνια 27/2/1944.

Μάχη Αι Νικόλα Μελιτίνης 28/2/1944.

3/3/1944 ο ΕΛΑΝ Νεάπολης κυρίεψαν πετρελαιοκίνητο καΐκι με 500 σακιά αλεύρι 100 βαρέλια λάδι, ξυλεία, βενζίνη, τρόφιμα, οπλισμός, και  2 αντιαεροπορικά με 1500 βλήματα αιχμαλωτίστηκαν 6 Γερμανοί και 3 Έλληνες.

4-5/3/1944 ο ΕΛΑΝ Μονεμβάσιας κυρίεψε δύο εξοπλισμένα πλοιάρια της γερμανικής επιμελητείας, φορτωμένα με τρόφιμα και πολεμοφόδια που πήγαιναν στο Λεωνίδιο, το πλήρωμα από 8 γερμανούς εξοντώθηκε.

7/3/1944 ο εφεδρικός ΕΛΑΣ της ανατολικής Μέσα Μάνης συνέλαβε βενζινόπλοιο με 2.500 οκάδες βαμβάκι, το φορτίο μοιράστηκε σε κατοίκους της Λάγιας.

Μάχη στο Μονοδένδρι 12/3/1944.

Μάχη Λογγάστρας 29/3/1944.

Μάχη Ανωγείων 19/4/1944.

Μάχη Μυστρά 25/4/1944.

Μάχη Μαγκανιά 27/4/1944 σε αυτή σκοτώθηκε ο γερμανός στρατηγός Κρεζ με το επιτελείο του  και 16 φρουροί του, πάρθηκαν πολύτιμα έγγραφα τα οποία δόθηκαν στην ΣΜΑ, οι Γερμανοί προέβησαν σε αντίποινα σκοτώνοντας όποιον έβρισκαν μπροστά τους, την  1/5/1944 τουφεκίστηκαν 200 Ακροναυπλιώτες στην Καισαριανή και 100 Λάκωνες σε λοιπές επιδρομές.





ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Ντίνος Ροζάκης Λοχαγός του 4ου Λόχου του Β Τάγματος του 8ου Συντάγματος του ΕΛΑΣ Λακωνίας. 




Μάχη της Σκάλας 5/5/1944 σε αυτή καταλήφθηκε η πόλη και ο ΕΛΑΣ είχε 18 νεκρούς και 15 τραυματίες.

7/5/1944 ο ΕΛΑΝ Λακωνίας κυρίεψε τρία βενζινόπλοια και ένα πετρελαιοκίνητο ιστιοφόρο με βόμβες βυθού σκεπασμένες με σταφίδα.

7/5/1944 ο ΕΛΑΝ κτύπησε γερμανική αεράκατα και την κατέστρεψε.

Μάχη σρο Διρράχι 7-8/5/1944 μεταξύ των νεκρών ήταν και ταγματάρχης Γερμανός.

Μάχη στην Μηλιά 10/5/1944 με Ταγματασφαλίτες ο ΕΛΑΣ είχε μεγάλες απώλειες μεταξύ των οποίων και τον καπετάνιο Ντίνο Τσαμασίρο.

Μάχη Σελίνιτσας 11/5/1944.

Τον μήνα Μάιο η Γερμανική διοίκηση κήρυξε τον Μωριά «Ζώνη πολεμικών επιχειρήσεων».

Τον Ιούνιο η Λακωνία πλημμύρισε από Γερμανούς για να αντιμετωπίσουν τον ΕΛΑΣ. Συγκεκριμένα πήγαν δύο μεραρχίες 2η και 117η  μια μοίρα πυροβολικού και τα Τάγματα Ασφαλείας Σπάρτης, Γυθείου, Τρίπολης, Κορίνθου, Καλαμάτας και Μελιγαλά. Σε βοήθεις έσπευσε το 9ο Σύνταγμα Μεσσηνίας.

Μάχη Πασαβά Μαυροβουνίου 10/7/1944.

10/5/1944 ο ΕΛΑΝ κυρίεψε 3 βενζινόπλοια με είδη επιμελητείας.

Το μήνα Ιούλιο έφτασε στην Λακωνία ο Άρης Βελουχιώτης.

Μάχη Βουρλιά 10/8/1944 η πόλη ήταν κέντρο επιμελητείας των Γερμανών, ο ΕΛΑΣ κυρίευσε πλήθος πολεμικού υλικού  (10 βαριά μυδράλια, 12 αυτόματα, 82 τουφέκια, χειροβομβίδες, 135.000 φυσίγγια, 58 μουλάρια, 150 μουλαροφορτώματα εκρηκτικό κλπ ) ο ΕΛΑΣ είχε 8 νεκρούς και 16 τραυματίες οι Γερμανοί είχαν 86 νεκρούς, 23 τραυματίες γλύτωσαν 12 Γερμανοί με τον διοικητή τους,  οι οποίοι εκτελέστηκαν στην Σπάρτη.

Από εδώ και πέρα οι Γερμανοί αποσύρονται από τον Μωριά, η καταδίωξη του κατακτητή συνεχίστηκε μεθοδικά, ενδεικτικά αναφέρω τις μάχες που πήρε μέρος το 8ο Σύνταγμα:

Μάχη Κουρταγα 2/9/1944.

Μάχη Παραδείσια Μεγαλόπολης 5/9/1944.

Μάχη Καλαμάτας.

Μάχη Γαργαλιάνων Μελιγαλά




ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Γεώργιος Μπακομιχάλης από τον Καρβελά Γυθείου. Πολέμησε στην Αλβανία το 1940 και οργανώθηκε το ίδιο έτος στο ΚΚΕ. Σκοτώθηκε διμοιρίτης του ΕΛΑΣ στις 10-8-1944 στη μάχη του Βουρλιά  

Το 8ο Σύνταγμα παρέδωσε τον οπλισμά του μετά την συμφωνία της Βάρκιζας στους Βουτιάνους και στα Λεβέτσοβα.



ΠΥΡΟΒΟΛΙΚΟ ΤΟΥ ΕΛΑΣ

 

Διέθετε 4 μικρά κανόνια που ανακάλυψαν σε ένα βουλιαγμένο καΐκι στο Τσιρίγο, το καΐκι αυτό είχε βομβαρδιστεί από Αγγλικά αεροπλάνα, το πλοιάριο αυτό προσπαθούσαν ήδη να ανελκύσουν οι Γερμανοί και οι Ιταλοί, τους οποίους έπιασαν αιχμαλώτους και μετά από προσπάθειες ενός μήνα το ανέλκυσαν.

Από τον Ιούνη του 1944 κυριεύθηκαν 2 μικρά πυροβόλα 20 χιλιοστών με 2.000 οβίδες στον Αι Δημήτρη του Πάρνωνα και σε λίγες μέρες ενισχύθηκε το πυροβολικό των ανταρτών με δύο ακόμα πυροβόλα που τα ανέλκυσαν από την θάλασσα με 6.000 οβίδες.

Το πυροβολικό πήρε μέρος στην επίθεση κατά του διοικητηρίου της Σπάρτης, στην μάχη Βουρλιά, στην μάχη του Μυστρά και στην μάχη για την απελευθέρωση της Τρίπολης.

 

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : ΕΛΑΝ σε "δράση", προφανώς είναι στημένη φωτογραφία.

 

ΕΛΑΝ

 

Αποτελείτο από λίγα καΐκια και βενζινόπλοια , με ορμητήρια την Νεάπολη, Εληά, Κύθηρα, Ελαφονήσι, και Μονεμβάσια.

Οί κύριώτεροι «ήρωες» του ΕΛΑΝ ήταν οι: Κούμης Λιάρος, Χρηστάκος, Τσούνης.

Οι κυριότερες αποστολές που ανέλαβε ήταν :

1)                          Η μεταφορά  των αφοπλισμένων Ιταλών από Κύθηρα στην Λακωνία, μαζί με τον οπλισμό τους.

2)                          Η βύθιση δύο πλοιαρίων γερμανικών και η κυρίευση 10 με 12 που κουβαλούσαν εφόδια

3)                          Στον Αβλέμονα ο ΕΛΑΝ κτύπησε και έριξε γερμανικό υδροπλάνο. Για το περιστατικό μάλιστα γράφτηκε και λαϊκό τραγούδι:

Το ένδοξο ηρωικό ΕΛΑΝ στην Λακωνία

Με τους φασίστες έκανε αεροναυμαχία

Στον όρμο του Αβλέμονα εδώσανε την μάχη

Με ένα μόνο αυτόματο τρεις σύντροφοι μονάχοι

Το υδροπλάνο γάζωσαν ψύχραιμα μ ευστοχία

Και το στείλαν φλεγόμενο στην «Άγια Πελαγία».


4)                          Η ανέλκυση των τεσσάρων κανονιών έγινε κυρίως από τον ΕΛΑΝ.

 


 ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Εικαστικό της κατοχής (Ηλίας Φέρτης, τέμπερα) με θέμα το ΕΛΑΝ, η δράση του ΕΛΑΝ ήταν μικρή, διάθετε βάρκες και σαπιοκάραβα.

 

ΒΟΗΘΗΤΙΚΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΕΙΣ

 

ΕΘΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΟΦΥΛΑΚΗ ήταν κάτι σαν χωροφυλακή και ο ανώτερος διοικητής Πελοποννήσου ήταν ο συνταγματάρχης χωροφυλακής Δημ Ανδροβιτσανέας.

Στελέχη της ΕΠ ήταν:

Σπάρτη ο Αν Τσαπατσάρης (αξιωματικός χωροφυλακής)

Μολάους ο Βας Παναγάκος

Αερόπολη ο Στ Παπαδάκος

Μ Μάνη ο Γιωργ Γαλάρης.

 

ΕΤΑ ήταν η επιμελητεία του αντάρτη, είχε επιβάλει εισφορά στις αγοραπωλησίες ζώων, διενεργούσε εράνους.

 

ΕΑ (Εθνική Αλληλεγγύη)  που ιδρύθηκε στις 27/5/1941, βοηθούσε τους αντάρτες με πλύσιμο ρούχων, ζύμωμα ψωμιού, υγεία του λαού λαϊκά νοσοκομεία λειτούργησαν σε  όλες τις μεγάλες πόλεις της Λακωνίας και σε αυτά εργάστηκαν γιατροί (δεν παραθέτω ονόματα θα πρέπει να πω ότι το σύνολο των γιατρών συμμετείχαν).

Στην ΕΑ πήραν μέρος μέχρι και ιερείς ενδεικτικά ανφέρω τους : Δ Αποστολάκος, Αλ Μερεβής, Ι Καργάκος, Ι Μαντάκος, Ι Παπακωτσάκωνας , Γ Ρουμπέας κλπ

Σαν μάνα του αντάρτη στην Λακωνία είχαν την γερόντησα Βασίλω Σταυροπύλου, εκδιδόταν η εφημερίδα «ΕΘΝΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ»

 



ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Λευτέρης Καπελλάκος από τον Καρβελά Γυθείου, οργανώθηκε σαν μαθητής γυμνασίου στην ΕΠΟΝ και μετά στον ΕΛΑΣ.  


ΕΠΟΝ ιδρύθηκε 23/2/1943   και είχε για μέλη μεγάλο αριθμό από την νεολαία της Λακωνίας, οι περισσότεροι αντάρτες του 8ου Συντάγματος ήταν ΕΠΟΝίτες ( η αριστερά υποστηρίζει ότι στην Λακωνία οι ΕΠΟΝίτες ήταν 23.000 μέλη, έχω στην διάθεσή μου πλήρη κατάλογο ΕΠΟΝιτών που σκοτώθηκαν  ) .

 

ΑΕΤΟΠΟΥΛΑ ήταν παιδιά 8 με 14 χρονών, υπάρχουν εκπληκτικές ιστορίες με Αετόπουλα, ενδεικτικά αναφέρω:

 Το αετόπουλο Θ Μιχαλακάκος 8 χρονών από το Νύφι το συνέλαβαν τα Τάγματα ασφαλείας, παρά τα βασανιστήρια δεν πρόδωσε, βρίζοντας τους .

- Το αετόπουλο Παν Γκουμάκος 13 χρονών ήταν τηλεφωνητής – σύνδεσμος, το συνέλαβαν τα ΤΑ  και μετά από βασανιστήρια το παρέδωσαν στους Γερμανούς που το εκτέλεσαν στο Μονοδένδρι 26/11/43.

- Το αετόπουλο με το ψευδώνυμο «Τζίμης ο αντάρτης»  στα Τρίνησα πήρε 7 τουφέκια από τους Ιταλούς που τα είχαν αφήσει σαν πυραμίδα στην αμμουδιά για να κολυμπήσουν.

- Τα αετόπουλα με την συνθηκολόγηση των Ιταλών άρπαξαν από τον Ιταλικό στρατώνα στην Σπάρτη  πυρομαχικά.

- Στη Λάγια το αετόπουλο Τάκης Βουγιουκλάκης έγραψε μια προκήρυξη (ψεύτικη) του ΕΛΑΣ και την έριξε στον καταυλισμό των ΤΑ, την διάβασαν οι Ταγματασφαλίτες και τρομοκρατημένοι ότι επίκειται επίθεση του ΕΛΑΣ έφυγαν στην Αερόπολη.

 



ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Κώστας Μπασακίδης μόνιμος αξιωματικός από τη Μεσσηνία υπηρέτησε το 8ο Σύνταγμα ΕΛΑΣ Λακωνίας.


ΠΕΕΑ ήταν η Κυβέρνηση του Βουνού, στην Λακωνία εκλέχτηκαν 4 Εθνοσύμβούλοι οι :

Πιερ Πετρουλάκης συνταγματάρχης

Αποστ Μακρής Δικηγόρος

Β. Γιαννακούρος Δ/ντης Αγροτράπεζας

Γ Σαραντάκος χημικός


ΤΑΓΜΑΤΑ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ

 

- Το τάγμα εθελοντών Σπάρτης «Ο ΛΕΩΝΙΔΑΣ» με την υπ αρ 150/ 10/11/1943 έγγραφό του προς την Γερμανική Διοίκηση Σπάρτης και την υπογραφή του Λ Βρεττάκου δίνει αναφορά της δράσης του κατά των ανταρτών και ζητά εφόδια από τον κατακτητή.

- Την ίδια εποχή στους Μολάους η «Επιτροπή Άμυνας» με πρόεδρο τον Θ Λύρα όπλισε 360 άτομα με όπλα.

- Στο Γύθειο οι «ΕΘΝΙΚΙΣΤΕΣ»  με διοικητή τον Χόλερ συγκρότησαν ένοπλο τμήμα.

- Ο ταγματάρχης Δεμέστιχας καλούσε τους Μανιάτες να καταταχτούν στα ΤΑ.

Βέβαια την δημιουργία των ΤΑ υποβοήθησαν και Άγγλοι όπως φάνηκε από την δίκη των δοσίλογων.



ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ: Από την Καθημερινή της 30-4-1944.



-          Ο Υπολοχαγός Π Κατσαρέας σε «διαφωτιστική» συζήτηση που είχε με κρατούμενους των Γερμανών στο Γύθειο, παρομοίασε το ρόλο των ταγματασφαλιτών με τον ρόλο των Αρματολών επί τουρκοκρατίας!!!!! Βέβαια ο Κατσαρέας αποστομώθηκε από κρατούμενο ΕΠΟΝίτη που του είπε κατάμουτρα « Οι Αρματολοί του 21 χτυπούσανε τους Τούρκους , ενώ εσείς δεν το κάνετε αυτό με τους Γερμανούς…» ο Κατσαρέας απάντησε « Κι εμείς θα κτυπήσουμε τους κατακτητάς εις την κατάλληλην στιγμήν…»  Βέβαια ουδέποτε τα ΤΑ κτύπησαν τους Γερμανούς.





ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Φυσικά δεν διαλύθηκε ποτέ η ένοπλη ομάδα Κατσαρέα και ούτε συνελήφθη.



 Ο λαός ονόμασε του Ταγματασφαλίτες σε Ταγματαλήτες. Και αυτό οφείλεται στην δράση τους, υπολογίζεται ότι στην Λακωνία έκαψαν 1600 σπίτια, βίασαν 40 γυναίκες  (ας μη αναφέρουμε λεπτομέρειες).

Οι διηγήσεις από τα «κατορθώματά» τους, είναι αποτροπιαστικά, έτσι ενδεικτικά της «δράσης» τους αναφέρω μερικά περιστατικά:

-          Στη Ζαραφωνια σκότωσαν 2 άτομα για χάρη γούστου.

-          Στη Ζαραφωνια σκότωσαν μια μάνα με το παιδί της γιατί η γυναίκα αρνήθηκε να δώσει την βέρα της.

-          Στους Σουστιάνους έκαψαν ζωντανούς ένα γέρο τυφλό, δύο γυναίκες και ένα μωρό.

-          Στον Αι δημήτρη σκότωσαν με ξιφολόγχες 17 άτομα μεταξύ των οποίων και τον Δ Γεωργατσώνη 76 χρόνων και τις εγγονές του Γεωργία και χρύσα 12 και 5 χρόνών καθώς και την Γιαννούλα Σαρρή και τα τρία κοριτσάκια της Σουζάνα 10 χρονών, Γεωργίτσα 4 χρονών και Μεταξία 2 χρονών.

-          Στη Ζούπαινα έσφαξαν 21 άτομα μεταξύ των οποίων δύο έγγυες γυναίκες  και δύο κοριτσάκια 8 και 10 χρονών.

-          Στη Χειμάρα δολοφόνησαν τον ογδοντάχρονο Γουλάκο.

Τέλος πάντων μέγα και αποτρόπαιος ο κατάλογος των εγκλημάτων που πραγματοποίησαν τα ΤΑ .

 

 
ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : ΕΛΑΣίτες Λακωνίας.


 

ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΑ ΤΟΥ ΕΑΜ ΣΤΗΝ ΛΑΚΩΝΙΑ

 

Στρατόπεδο Γερακίου Λακωνίας.


Στρατοπεδάρχης ήταν ο Κώστας Απολοδήμος, ιδιαίτερα σκληρός και ανάλγητος, που στο δεύτερο αντάρτικο του ΚΚΕ για την «απελευθέρωση» της Ελλάδας από τον «μοναρχοφασισμό» ήταν αρχηγός Λόχου Πολιτοφυλακής Λακωνίας.

Ήταν μεγάλο το στρατόπεδο αυτό σε μία αυλόμαντρα με κρατούμενους από περιοχές Λακωνίας και Νοτίου Αρκαδίας.
 
Ο αριθμός κρατουμένων ήταν σταθερός διότι υπήρχε συνεχής ροή προσερχόμενων και εξερχόμενων για εκτέλεση. Μεταξύ των δολοφονημένων και ο Βουλευτής Αρκαδίας Τουρκοβασίλης, που συνελήφθη τον Οκτώβριο του 1943 (Καραλής σ. 238).



Στρατόπεδα Μονών Βελανιδιάς και Δημιόβης στον Ταΰγετο

 κοντά στην Καλαμάτα.
 


Μικρά στρατόπεδα όπου η ΟΠΛΑ συγκέντρωνε τους συλληφθέντες Καλαμάτας και γύρω περιοχών. Στη μονή Βελανιδιάς έδρευε το τάγμα του ΕΛΑΣ Τάκη Αναστασόπουλου και στη Μονή Δημιόβης το τάγμα του Ηλία Καραμούζη. Πέριξ της μονής Δημιόβης υπήρχαν 36 άταφα πτώματα!!!
 




ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Ο Νίκος Πανούσης ( Νο Παούρα = ιταλικό ψευδώνυμο που σημαίνει άφοβος) γεννήθηκε το 1918 στο χωριό Αράχωβα-Λακωνίας. Ήταν ένας από τους πρώτους αντάρτες του 8ου Συντάγματος τον ΕΛΑΣ.


 Άρνα Λακωνίας, στον Ταΰγετο.

 

 Στρατοπεδάρχης ο Τάκης Κώνστας από την Άρνα. Εδώ εγκλείσθηκαν 50 αντάρτες του Ελληνικού Στρατού(Ανταρτικής οργανώσεως Πελοποννήσου) επί 20ήμερο, μετά τους μετέφεραν στη Βασιλική Ταϋγέτου όπου τους απελευθέρωσαν την 28-8-1943 μετά από συμφωνία για διάλυση του Ε.Σ.

Το Στρατόπεδο αυτό συνέχισε να λειτουργεί. Τον Δεκέμβριο του 1943 είναι πάλι γεμάτο και μετακίνησε τους ομήρους του στην περιοχή Καστανιά Αγίου Νικολάου. Νέος στρατοπεδάρχης ο Κων/νος Κίκηρας με βοηθό βασανιστή τον Μιχάλη Καψαλάκο.

Χτυπούσαν τους κρατουμένους με αγκαθωτό σύρμα, ξερίζωναν και δόντια. Στο τέλος εκτέλεσαν αρκετούς στη θέση Πηγάδια Αλαγονίας Μεσσηνίας, με ξιφολόγχες!!! Οι δολοφόνοι καταδικάσθηκαν για τις δολοφονικές τους ενέργειες (ο Καψαλάκος δις εις θάνατον) αλλά τελικά την γλίτωσαν λόγω μέτρων επιείκειας. (Από το βιβλίο «Με το φωτοστέφανο τον Μαρτυρίου» της Τσελεσίλλα - Ιωαννίδου Λαμπέα, σελίδα 89).
 

 

ΤΡΟΜΟΚΡΑΤΙΑ

 

Ευθύς μετά την Βάρκιζα, αντί να υπάρξει ένα κλίμα συμφιλίωσης, οι αφοπλισμένοι ΕΛΑΣίτες έγιναν αντικείμενο έντονου διωγμού και αντεκδικήσεως, βγήκαν στην επιφάνεια πάθη και μίση που ελλόχευαν από τα χρόνια της κατοχής.

Ο Γεώργιος επανήλθε στον θρόνο για δεύτερη φορά με ΝΟΘΟ δημοψήφισμα, αυτός ο άνθρωπος είναι μοναδική ίσως περίπτωση εστεμμένου που μέσα σε μια δεκαετία κατάφερε να έλθει να βασιλέψει χωρίς ντροπή μετά από δύο δημοψηφίσματα που ήταν καταφανώς  αποτελέσματα ΒΙΑΣ και ΝΟΘΕΙΑΣ, αλλά όταν λέμε ΒΙΑΣ εννοούμε ΒΙΑΣ, ένοπλοι Χίτες περιφερόντουσαν μαζί με Εθνοφύλακες και τραγουδούσαν «Έτσι θέλαμε και τον φέραμε» και κατέληγαν «Σόφια Μόσχα Κατοχή», στις φυλακές υπήρχαν πλήθος αντιστασιακών, στην Σπάρτη βρισκόντουσαν 180 και στο μεταγωγών 40, στο Γύθειο οι κρατούμενοι ξεπερνούσαν τους 300.

Δημιουργήθηκε μια βιομηχανία μηνύσεων, με συνεργεία «μηνυτάδων» και σε κάθε μια μήνυση αναφερόντουσαν 50 με 60 κατηγορούμενοι για τον «φόνο» του ίδιου ατόμου, με αόριστες κατηγορίες, ο ανακριτής του Γυθείου, Αργ Βλάχος κακαποιήθηκε διότι έκανε την παρατήρηση ότι αυτά τα πράγματα δεν στέκονται, ο ξυλοδαρμός έγινε παρουσία της Χωροφυλακής.
 
Στη Σπάρτη ο Λ Κωνστανταράκος ήταν φυλακισμένος για τον «φόνο» δύο πλανοδίων εμπόρων που ήταν ζωντανοί και έτρεχαν από Χωροφυλακή σε Δικαστήριο λέγοντας ότι δεν «δολοφονήθηκαν»….αλλά χωρίς αποτέλεσμα.

            Σε αυτό το κλίμα 20.000 περίπου Λάκωνες πήγαν στην Αθήνα για να χαθούν τα ίχνη τους.

Ο κατάλογος των δολοφονημένων από τους Χίτες και το παρακράτος είναι εκπληκτικά μεγάλος. Έγιναν τρομερά πράγματα, ενδεικτικά θα αναφέρω τα πιο κάτω:

Στη Συκιά έσφαξαν όλη την οικογένεια του Μιχ Νταιφάκου (3 παιδιά Δημήτρη, Θοδωράκη, Χριστινα και την γυναίκα του Τασία) .

Στη Μήνα σκότωσαν τον Π Κουκάκη και έριξαν ζωντανό στο βάραθρο «Βαθιά Μουζή» τον Π Ψαράκο.

Στα Λεβέτσοβα σκότωσαν 12 άτομα και εξανάγκασαν τον Άρη Θεοχαράκο και σκότωσε την μάνα του Βασιλική Θεοχαράκου.

Τον δικηγόρο Σπάρτης Παν Γιαννούκο τον βασάνισαν και τον σκότωσαν με παλούκωμα



ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Σωκράτης Σαραντάκος Δραστήριο μέλος της ΕΠΟΝ. Εκτελέστηκε με άλλους 41 πατριώτες την 7-12-1943 στη θέση Πασαβάς στο δημόσιο δρόμο Γυθείου - Αρεόπολης.



Στο Τσάσι σκότωσαν τον ιερέα Γιάννη Παπατσάκωνα με μαρτυρικό θάνατο. (τον έσερνα από τα πόδια δεμένο με κάρο στους δρόμους ώσπου διαλύθηκε το κρανίο του και χύθηκαν τα μυαλά του στις πέτρες).

Στην Βαμβακού σκότωσαν 40 άτομα γέρους, παιδιά, γυναίκες  μέχρι και 3 υπαλλήλους της Πολεοδομικής υπηρεσίας που βρέθηκαν στο χωριό κατά σύμπτωση για την χάραξη οδού, οι μηχανικοί εξήγησαν ποιοι ήταν και τι έκαναν και πήραν την εξής απάντηση από τον επικεφαλής Χίτη «Το κράτος είμαι εγώ…».

Στις 20/10/1945 ο Τμηματάρχης Γ Παπαζήσης  της Πελλάνας έβγαλε την πιο κάτω ανακοίνωση.

 

ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΕΘΝ ΠΟΛΙΤ ΟΡΓΑΝΩΣΙΣ Χ

ΠΕΛΛΑΝΑΣ ΛΑΚΩΝΙΑΣ

 

                                    ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΙΣ

 

Ανακοινούμεν ότι απαγορεύεται η κυκλοφορία των ατόμων των ανηκόντων εις το Κομμουνιστικόν Κόμμα πέραν της 7ης εσπερινής.

Επίσης απαγορεύεται η μετακίνησις παντός αριστερού ανδρός ή γυναικός άνευ αδείας της Χ

Πας παραβάτης θα συλλαμβάνεται δια τα περαιτέρω.

Εν Πελλάνα 20/1/1945

Ο Τμηματάρχης

Γ Παπαζήσης 

 

Αντιλαμβάνεσαι τώρα πως εξηγούσε ο Γ Παπαζήσης   και ο κάθε Χίτης την εν λόγω διαταγή και τι είδους οικογενειακά, οικονομικά, ερωτικά, προσωπικά κλπ κριτήρια είχε για να εφαρμόσει την ανακοίνωση.

 
ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Εμφυλιακή αρθρογραφία.




Νομίζω ότι δεν χρειάζεται περισσότερη ανάλυση, όλοι θα κατάλαβαν σε ποιες συνθήκες ζούσε ο Ελληνικός λαός.




Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΤΟΥ ΚΑΤΣΑΡΕΑ
 

ΠΗΓΗ : Ιστορία των Δραματικών Γεγονότων της Πελοποννήσου,Κων/νου Καραλή,Α Βραβείο Ακαδημείας Αθηνών

Η Εξόντωσις δι'ενέδρας του Πάνου Κατσαρέα


Την 21ην Μαρτίου 1947 και περί ώραν 5ην απογευματινήν εξωντώθησαν υπο των κομμουνιστών δι'ενέδρας,ο λοχαγός Πάνος Κατσαρέας και ο συγκροματάρχης Κούλης Παπαδάκος,υπο τας ακόλουθας συνθήκας.Ο λοχαγός Πάνος Κατσαρέας διοικητής των εθνικών αντικομμουνιστικών ομάδων Λακωνίας,συγκείμενων εξ εννέα λόχων είχεν μεταβή απο της μεσημβρίας της αυτής ημέρας επιβαίνων αυτοκινήτου τζιπ και συνοδευόμενου υπο του Κ.Παπαδάκου, Π.Κατσαρέα, Γ.Σκάλκου και Κ.Πιεράκη, εις Γεράκιον προς επιθεώρησιν των εκεί μονάδων του και τακτοποίηηση ωρισμένων λεπτομερειών των επικειμένων εκκαθαριστικών επιχειρήσεων.

Επιστρέφων εκ Γερακίου μετα της συνοδείας του,περι ώραν 5ην απογευματινήν της αυτής ημέρας εις Σκάλαν-Λεβέτσοβα απέχουσαν τινα χιλιόμετρα εκ του Γερακίου,εδέχθη εκ των όπισθεν ριπάς δι'αυτομάτων όπλων των ενεδρευόντων κομμουνιστών.Τα πρώτα βλήματα τον εύρον εις την χείρα.Ο γενναίος λοχαγός ευθύς,κατήλθεν του αυτοκινήτου και ενώ ητημάζετο να λάβη θέσιν αμύνης,εβλήθη εκ νέου εις την καρδιακήν χώραν και έμειναν άπνους.

Ταυτοχρόνως εκ των πρώτων ριπών είχον τραυματισθή οι εκ της συνοδείας του, Κ.Παπαδάκος και Σκάλκος και ελαφρώς οι Π.Κατσαρέας και Πιεράκης. Οι δύο πρώτοι παρα τα πολλαπλά των τραύματα,κατόρθωσαν να απομακρυνθούν εκ του τόπου της ενέδρας περι τα 300 μέτρα και έμειναν εκεί ανίκανοι μέχρι της 10ης νυκτερινής ώρας,οπότε ο Σκάλκος καταβάλων υπερανθρώπους προσπάθειας ήρχισαν βαδίζων προς Γεράκιον,κατα δε τας πρωινάς ώρας της επομένης,ανευρέθη εξηντλημένος εκ της αιμορραγίας και μεταφέρθου υπο διερχόμενου χωρικού εις Γεράκιον.Ο Παπαδάκος υπο την συνεχή αιμμοραγίαν εσύρθη μέχρι της οδού όπου και ευρέθη νεκρός,οι δύο άλλοι εκ της συνοδείας ελαφρώς τραυματισμένοι κατόρθωσαν συνχώς βαλλόμενοι υπο των ενόπλων κομμουνιστών και αντιπυροβολούντες να φθάσουν εις Σκάλαν,όπου και ανεκοίνωσαν το τραγικόν γεγονός.
Οι ενεδρεύοντες κομμουνιστές αμέσως μετά τον φόνον του Κατσαρέα τον απεγύμνωσαν και ετράπησαν εις φυγήν.


Η είδησης της εξοντώσεως των δύο αγωνιστών του εθνικού αγώνος,γνωσθείσα την επόμενην εις Σπάρτην,Γύθειον και ολόκληρον την Λακωνία,ενεποίησεν λυπηράν εντύπωσιν και άπαντες κατεβλήθησαν υπο μελαγχολίας και πένθους.Εις Σπάρτην έκλεισαν τα καταστήματα εις ένδειξη διαμαρτυρίας,συνεκροτήθη ογκώδες συλλαλητήριον και εστάλησαν ψηφίσματα διαμαρτυρίας προς την Κυβέρνησιν.Μετά τον στυγεράν δολοφονίαν του Αρχηγού των εθνικών αντικομμουνιστικών ομάδων Λακωνίας,την αρχηγίαν ανέλαβε ο δικηγόρος Πέτρος Πραστάκος

 

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Απ ότι φαίνεται  θα υπήρξαν  πλήθος τηλεγραφήματα σαν αυτό.

 

ΕΜΦΥΛΙΟΣ

 

            Σε αυτές τις συνθήκες σύρθηκε ο μισός πληθυσμός εναντίον του άλλου μισού, ο Εμφύλιος κατασκευάσθηκε και σερβιρίστηκε  θέλοντας μη θέλοντας στην Ελλάδα από κέντρα που ήταν εκτός Ελλάδος με όργανα τους Πολιτικούς και το κυρίως το Παλάτι.

            Και οι Κομμουνιστές έπεσαν στην καλοστημένη και αιματοβαμμένη παγίδα, όργανα και αυτοί αποφάσεων που πάρθηκαν στο εξωτερικό.

            Στήθηκε λοιπόν η σκακιέρα που θα παιζόταν μια παρτίδα μεταξύ ανατολής και δύσης με θύματα μόνο Έλληνες!!!!!

 


ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ : Ο Εμφύλιος  ήταν   τάφοι, ούτε απελευθερώσεις σκλαβωμένων αδελφών,  ούτε δάφνινα στεφάνια, μόνο τάφοι και καταστροφές. Την ώρα που οι λοιποί λαοί ανοικοδομούσαν, εμείς καταστρέφαμε ότι είχε μείνει από την πολλαπλή κατοχή.

 
Όμως αυτό είναι ένα άλλο κεφάλαιο, ο εμφύλιος όπως πια έχει γίνει γνωστό δεν ξεκίνησε ούτε με τα Δεκεμβριανά, ούτε με την επίθεση στο Λιτόχωρο, ο Εμφύλιος ξεκίνησε από την κατοχή και κατ άλλους από την εποχή του Εθνικού Διχασμού.



2 σχόλια:

  1. ΥΠΆΡΧΟΥΝ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ ΜΕ ΑΥΣΤΗΡΑ ΠΝΕΥΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ - ΠΑΡΑΚΑΛΟΥΜΕ ΝΑ ΑΦΑΙΡΕΘΟΥΝ ΑΠΟ ΤΟ ΚΕΙΜΕΝΟ

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Σε ποιες ακριβώς φωτογραφίες αναφέρεστε να τις αφαιρέσω. Ευχαριστώ.

    ΑπάντησηΔιαγραφή